TRENDS

Topfunctionarissen



Inkomens
Macht
Mores
Mutaties
Netwerken
Vrouwen

Inkomens
Globetrotter Floortje verdient meer dan JP (, maar veel topinkomens omroepen onbekend)
2008/06/17 in NRC p.18 door Mirjam Keunen enWubby Luyendijk

(...) Maar wat de vakbond, net als hoogleraar Jacobs, stoort is de ondoorzichtigheid van de markt. Wie zegt dat er niet veel meer dan 25 programmamakers een topsalaris verdienen? Er zijn, zo weet Visch, tal van omroepmedewerkers die niet op de loonlijst staan. Die betalingen vallen onder de programmakosten en zijn in de jaarverslagen niet terug te vinden. Freelancers en bvs zijn een schemergebied. Daar krijgen wij geen vinger achter. Dat ervaart ook het Commissariaat voor de Media, beaamt een woordvoerster. (...)
Rabo-bestuurder ziet weinig in Zuidas (over voorkennis en Groenink)
2008/06/16 in FD p.13 door Prisco Battes en Gerben van der Marel

(...) Wat maakt de vastgoedsector zo ontvankelijk is voor fraude? 'De normen en waarden zijn anders, al moet je daar voorzichtig mee zijn. Toen ik in 1974 begon, gold je als alert en slim als je voorwetenschap had. Hele volksstammen verdienden daar geld mee.' Omkoping en het bestelen van de werkgever is toch al sinds mensenheugenis strafbaar? 'Het enige wat ik wil zeggen is dat normen en waarden verschuiven. Maar begrijp me niet verkeerd. Als de beschuldigingen aan het adres van de hoofdverdachte waar zijn, dan moet hij heel lang brommen. Ik wil er eigenlijk niet veel over zeggen zolang het onderzoek loopt. Wel ben ik ontsteld over het feit dat de hoofdverdachte maandenlang geïsoleerd in voorarrest zat. Dat kan kennelijk in Nederland zonder een proces.' Hoe moet het nu verder met de Zuidas en het Dokmodel? Samenwerking tussen financiers als de Rabobank en de overheid mislukt. 'Ik vind het buiten de menselijke maat. De ambities zijn te groot. Ik geloof sowieso niet erg in publiek-private samenwerking. De overheid gunt ons geen winst.' Waarom ging u in 2000 na 26 jaar weg bij ABN Amro? 'Ik heb destijds gezegd dat de bank geen warme omgeving meer bood. Dat is in volle omvang uitgekomen. Die bank raakte ontworteld, werd gedreven door ambitie en het behalen van rendement. Klanten waren instituten waar zo veel mogelijk geld uit gehaald moest worden. Mijn boodschap aan Rabobank is dan ook: let op je klanten.' Welke rol speelde de benoeming van Groenink tot topman? 'Rijkman Groenink was een van mijn betere bazen. Hij was agressief, scherp en stond vierkant achter je. Maar hij was geen warm mens. Toen hij aantrad als bestuursvoorzitter wilde ik niet blijven. De raad van commissarissen heeft dingen laten lopen en ook in de raad van bestuur werd onvoldoende tegenwicht geboden. Groenink stookte vuurtjes op. Niet prettig. Groenink heeft zichzelf verheven tot ceo. Ik heb mijn twijfels over ceo's. In het Duitse model wordt de voorzitter de 'Vorstandssprecher' genoemd. Dat vind ik niet verkeerd. IJdele ceo's zijn heel gevaarlijk voor een bedrijf. Ik betreur het dat de bank niet meer is. Groenink heeft het licht uitgedaan. Je beoordeelt iemand op het eindresultaat. Dat zou Groenink zelf ook doen.' (...)
Topsalarissen? Volkomen rationeel
2008/05/03 in VK p.11 door Sara Berkeljon

(...) Alles is rationeel – het is de rode draad in Harfords boek. Dat is niet al te romantisch, geeft de schrijver toe. Maar hij zegt niet dat wij calculerende burgers zijn. 'We willen liefde, maar om dat te bereiken, zijn we intelligenter dan we denken. Sommige rationele beslissingen worden onbewust genomen.' (...) (...) Later is prima, maar niet nu. Ik word ook elke dag wakker om tegen mezelf te zeggen dat ik mórgen echt begin met sporten.' Een econoom die dit patroon begreep, stapte naar een bedrijf toe en zei: je moet werknemers niet vragen om nu bij te dragen aan hun pensioen. Vraag ze of ze bereid zijn om, als ze salarisverhoging krijgen, dat geld in een pensioenfonds te storten. 'Dat programma, Save More Tomorrow, werkt. Waar het is ingevoerd, zijn de pensioenbijdragen verdrievoudigd.' (...) Het perverse is: hoe meer je baas betaald krijgt en hoe minder hij daarvoor hoeft te doen, hoe groter jouw motivatie om harder te werken tot je hebt wat hij heeft.' De 'toernooitheorie' is door economen uitgebreid onderzocht. 'Je ziet dat daardoor harder wordt gewerkt. Maar werknemers zijn oncollegiaal, geven collega's geen advies, lenen spullen niet uit. Er zijn dus goede en slechte effecten, die allebei logisch zijn.' (...) Twee economen realiseerden zich dat als ze informatie over speeddaten zouden onderzoeken, ze een hoop zouden kunnen leren over hoe mensen hun partners kiezen. Op een gemiddelde speeddate met 20 mannen en 20 vrouwen, wil elke man uit met 11 van de 20 vrouwen, en elke vrouw met 4 van de 20 mannen. Stel je voor: een vrouw komt op een speeddate waar alle 20 mannen rijk zijn en op Brad Pitt lijken. Hoeveel dates zou ze dan willen? Wat blijkt: nog steeds 4. Het is een markt, een concurrerende markt. De vrouw in kwestie denkt: ik heb een sterke positie, dus ik verhoog mijn standaarden. (...) Waarom we doen wat we doen Tim Harford Business Contact; 296 pagina's; € 24,50
Kabinet gaat topinkomens meer belasten
2008/03/15 in NRC p.1

(...) Volgens het kabinetsvoorstel zullen werkgevers 30 procent belasting moeten betalen als zij werknemers die een half miljoen euro per jaar verdienen, een vertrekpremie geven die hoger is dan één jaarsalaris. Moderne investeerders (private equity) betalen over hun provisies straks geen vermogensrendementsheffing meer, maar 25 procent inkomstenbelasting. En werkgevers krijgen een aanslag van 15 procent als ze managers bij een overstap naar een andere baan aan een hoger pensioen helpen. Bovendien wil het kabinet verhinderen dat bestuurders financieel baat hebben bij de overname van hun bedrijf. Om dat te voorkomen, moet het bestuurders die ervan kunnen profiteren onmogelijk gemaakt worden mee te beslissen over een overname. De fiscale aanpak van de excessieve topbeloningen raakt maximaal een paar duizend mensen, zei staatssecretaris Jan Kees de Jager (Financiën). De Jager zegt te beseffen dat het bedrijfsleven niet staat te juichen, maar dat in ruil voor deze maatregelen het plan om de fiscale aftrekbaarheid van pensioenpremies voor inkomens boven de 185.000 euro te beperken van tafel is. We hebben samen geconstateerd dat die maatregel schadelijker is voor het vestigingsklimaat. Met deze plannen jagen we niemand weg, aldus De Jager. (...)
Toplonen weer fors hoger
2008/03/01 in VK p.1

Topbestuurders van Nederlandse bedrijven hebben in 2007 flink geprofiteerd van het verzilveren van opties en aandelen. In totaal haalden 193 bestuurders samen 317 miljoen euro op met deze beloningen. Dat is ruim een verdubbeling ten opzichte van 2006. Dat blijkt uit onderzoek naar meldingen bij de Autoriteit Financiële Markten door www.topsalaris.nl, een nieuwe website van de Volkskrant. De beloningen voor topbestuurders vallen dit jaar extra hoog uit door de overnames van Numico, ABN Amro en Univar, waarbij bestuurders tientallen miljoenen ophaalden. Maar ook bij andere bedrijven, die niet opgekocht werden, zijn de opbrengsten van opties en aandelen vorig jaar snel opgelopen. Vooral regelingen waarbij bestuurders betaald krijgen in 'gratis' aandelen, hebben in 2007 een grote vlucht genomen. Deze aandelenregelingen zijn bij veel bedrijven drie jaar geleden geïntroduceerd en zijn vorig jaar voor de eerste keer tot uitkering gekomen. (...) De oude optieregelingen blijken ook nog lucratief te zijn. Zo ontving Ad Scheepbouwer van KPN met zijn opties 2,3 miljoen euro. Na de miljonairs van ABN Amro en Numico is hij de grootste verdiener aan optieregelingen van de 25 AEX-bedrijven. De miljoenen die met opties en aandelen zijn behaald, komen boven op het vaste salaris en een jaarbonus van de directeuren. Deze inkomens zullen de komende periode pas in de jaarverslagen worden geopenbaard.(...)
Topman ontpopt zich als huurling
2008/02/29 in VK p.1 door Xander van Uffelen

De moderne bestuursvoorzitter heeft nog nauwelijks een band met het bedrijf waaraan hij leiding geeft. De baas ontpopt zich als een huurling, vaak van buitenlandse origine, die maar kort aanblijft. Dit nieuwe type krijgt veel beter betaald dan zijn trouwere voorganger en doet het bedrijf sneller in de uitverkoop. Dat blijkt uit een onderzoek van www.topsalaris.nl, een nieuwe website van de Volkskrant. De generatie bestuurders uit 1986 was gemiddeld al twintig jaar in dienst bij een bedrijf voordat ze tot de hoogste positie doordrong. In 1996 had de nieuwe baas veertien jaar interne bedrijfservaring. De generatie uit 2006 promoveerde al na tien jaar tot bestuursvoorzitter. Van de 24 bedrijven uit de beursgraadmeter AEX hadden tien bestuursvoorzitters zelfs geen enkele ervaring met het bedrijf voordat ze tot hoogste in rang werden gebombardeerd. In alle drie de perioden werd iemand bestuursvoorzitter op de leeftijd van gemiddeld 50 jaar. De nieuwe bestuurder ontpopt zich vaak als saneerder. Van de tien extern aangetrokken bestuursvoorzitters deden er vier hun onderneming in de verkoop. Twee externe bestuurders gingen juist op koopjesjacht. De enige intern gerijpte bestuurder die na 2006 ook zijn bedrijf verkocht, Rijkman Groenink van ABN Amro, deed dat met forse tegenzin. De huurlingen komen vooral van over de grens. In 1986 had van de 20 bedrijven uit de AEX alleen topman Sergio Orlandini van KLM buitenlandse wortels. Twintig jaar later is van de 24 bestuursvoorzitters de helft afkomstig uit het buitenland. De buitenlandse bestuurders verdienen gemiddeld acht ton meer dan hun Nederlandse collega's. Bedrijven noemen de internationalisering vaak als oorzaak van de sterke stijgingen van het topsalaris. Het loon moet omhoog om Nederlandse bestuurders hier te kunnen behouden, zo is het argument. De werkelijkheid is andersom. Bedrijven tasten dieper in de buidel om buitenlandse bestuurders naar Nederland te halen.
Publiek ontslag is minder duur
2007/12/20 in NRC p.15

Het aantal excessieve gouden handdrukken bij de overheid, de woningcorporaties en de zorginstellingen is vorig jaar bijna gehalveerd. Dat blijkt uit een lijst met beloningen boven de 171.000 euro (Balkenende-norm) die het ministerie van Binnenlandse Zaken gistermiddag heeft gepubliceerd. De daling van het aantal gouden handdrukken met ruim 200 naar 259 is deels een gevolg van het aflopen van regelingen van de overheid waarbij mensen in een keer met vroegpensioen konden gaan. (...) (...)
Politiek: toch wettelijk ingrijpen
2007/12/20 in NRC p.15

De commissie Frijns vindt het geen goed idee, maar minister Bos (Financiën, PvdA) wil toch excessen in beloningen voor topbestuurders afromen. Bos toonde zich gisteren bij de presentatie van het rapport-Frijns vooral een voorstander van zelfregulering. Alles wat we kunnen realiseren op het gebied van naleving van de code is me honderd keer liever dan wetgeving, zei Bos gisteren na ontvangst van het rapport. Maar hij onderzoekt ook of wetgeving effectief is. Hij noemde het zorgelijk dat de Code Tabaksblat juist in de naleving van het beloningsbeleid zo slecht wordt nageleefd. (...)
Vestigingsklimaat
2007/11/17 in Telegraaf p.23 door Jaap van Duijn

Vier multinationals (Royal Dutch Shell, Philips, Unilever en Akzo Nobel) hebben een brandbrief aan minister Bos gestuurd omdat zij zich zorgen maken over het vestigingsklimaat in Nederland. Dit dreigt te verslechteren nu het kabinet met allerlei maatregelen overweegt om, zoals dat heet 'de topinkomens aan te pakken'. Een week eerder schoot de ceo van ING, Tilmant, met scherpere pijlen. (...) Ik vind de uitlatingen van de hoogste verantwoordelijke van ING onbegrijpelijk en in ieder geval heel dom. (...) Zij doen ook steeds alsof het debat over de beloningen weer typisch iets voor dat benepen Nederland is. Welnu, in heel veel beschaafde landen speelt de discussie over de excessen aan de top. Zelfs Bush vindt dat het nu echt de spuigaten uitloopt. (...) Van de huidige generatie topmanagers krijg je de indruk dat ze alleen nog maar hoog en droog in hun boardrooms vertoeven en lang geleden iedere voeling met de samenleving zijn kwijtgeraakt. Wij zijn zo goed en zo belangrijk, (...) Is het vestigingsklimaat in Nederland zo slecht? Helemaal niet. Op alle ranglijsten die het ondernemingsklimaat, de concurrentiekracht van landen, of de kwaliteit van het leven meten, staat Nederland in de top tien: (...) Alleen de Scandinavische landen, die zich traditioneel nog drukker maken over excessieve beloningen dan wij, staan meestal boven ons. Vorige week werd dan ook bekend dat de buitenlandse investeringen in Nederland weer naar nieuwe recordhoogte waren gestegen.
De middengroepen en het N-woord
2007/09/22 in NRC p.24 door Flip de Kam

(...) Binnen het kabinet heeft vooral de PvdA zich sterk gemaakt voor een belastingverhoging die rekening houdt met de draagkracht van de burgers. Het kwam de premier afgelopen week op het verwijt van de oppositie te staan dat zijn kabinet het nivellerende beleid van het roemruchte kabinet-Den Uyl (1973-1977) nieuw leven inblaast. Zelfs PvdA-fractieleider Tichelaar toonde zich bezorgd dat vooral de hardwerkende middengroepen straks het gelag betalen. Daarnaast stelde de aanvoerder van de sociaal-democraten tevreden vast dat enkele fiscale maatregelen exclusief de zeer welgestelden raken. (...) Al zijn dit forse ingrepen, hun betekenis is hoofdzakelijk symbolisch. Minister Bos haalt er per jaar slechts 75 miljoen euro mee binnen. (...) Met permissie - deze conclusie en vergelijkingen met het beleid van het kabinet-Den Uyl slaan nergens op. (...) Elke deskundige weet dat het toch al beperkte werkelijkheidsgehalte van zulke koopkrachtplaatjes afneemt naarmate het inkomen hoger is. De plaatjes gelden uitsluitend voor werknemers en uitkeringsontvangers. (...) (...) Het was handiger geweest de beschikbare koopkrachtcijfers te citeren. Die laten zien dat de middengroepen komend jaar helemaal geen slachtoffer van tomeloze nivelleringsdrang zijn.
Het kabinet pakt van de rijken
2007/09/08 in VK p.7 door Frank Kalshoven

(...) Laten we, voor we dit lijstje meteen sympathiek gaan noemen, eerst vaststellen dat deze nivelleringsdrang opmerkelijk is. Ten eerste omdat de inkomensverdeling in Nederland al langer dan een decennium stabiel is, terwijl voor die tijd de inkomensverdeling spectaculair minder scheef is geworden. Het SP-Kamerlid Ewoud Irrgang heeft dit – niet tot vreugde van zijn partijgenoten overigens – een tijd geleden in het economenblad ESB nog eens netjes voorgerekend. In tegenstelling tot het beeld dat oprijst uit de kranten – de topinkomens en de Balkenende-norm waren weer stevig in het nieuws deze dagen – is de inkomensverdeling dus helemaal niet schever geworden in de afgelopen jaren. Dit roept dus de vraag op welk probleem het kabinet met zijn nivelleringsdrang eigenlijk wil oplossen. De tweede reden waarom het maatregelenlijstje opmerkelijk is, is dat Nederland met z'n stabiele inkomensverdeling internationaal uit de toon valt. In de meeste andere rijke landen – in het Republikeinse Amerika van George Bush evengoed als in de jaren dat Labour-leider Tony Blair het voor het zeggen had in Groot-Brittannië – neemt de ongelijkheid al jaren hand over hand toe: de onderkant van de inkomensverdeling blijft stabiel of wint mondjesmaat, de bovenkant boekt forse inkomenssprongen. Nederland, zou de tevreden conclusie van het kabinet hebben kunnen wezen, verzet zich al jaren met succes tegen de internationale ongelijkheidstrend. (...) De belangrijkste reden hiervoor is dat in Nederland de inkomensverdeling in feite gedepolitiseerd is geraakt, getuige de feitelijke ontwikkeling ervan. De politieke opwinding over de topinkomens was de bliksemafleider, ketelmuziek zo u wilt, kwantitatief onbelangrijk ook. Die algemene overeenstemming over het behoud van de bestaande inkomensverdeling – ook als de VVD twaalf jaar de minister van Financiën levert – is een groot goed. Het risico dat het kabinet nu neemt, is dat de inkomensverdeling een politiek issue wordt; dat linkse kabinetten gaan nivelleren, en rechtse kabinetten gaan denivelleren – een slingerbeweging in de belastingdruk die schadelijk is voor rijk en arm. (...)
Loon overheid kan niet tippen aan bedrijven
2007/06/05 in FD p.1

(...) Wiemer Salverda van het Amsterdamse Instituut voor Arbeidsstudies zegt in een commentaar dat de overheid er nog wel in zal slagen mensen te werven. 'Voor de hogere functies worden de inkomensverschillen echter zo groot, dat daar een steeds groter probleem ontstaat.' Hay Group heeft berekend dat vorig jaar een topambtenaar in Nederland een derde verdiende van het salaris van iemand met een vergelijkbare functie in het bedrijfsleven. In andere Europese landen zijn de verschillen ook groot. (...)
Waarom Jan Bennink niet boven aan de lijst staat
2007/03/31 in VK p.9 door Merijn Rengers en Xander van Uffelen

Topman Jan Bennink van Numico, die dit jaar naar schatting 14 miljoen euro gaat opstrijken, staat op de ranglijst van de Volkskrant pas op de achtste plaats. (...) Beloningen in de vorm van aandelen en opties tellen niet mee. (...) Daarom publiceert de Volkskrant jaarlijks ook een apart onderzoek naar de toekenning en verzilvering van aandelen en opties. Het onderzoek over 2006 verscheen in januari en is te zien op de website. Op deze lijst staat Jan Bennink al jarenlang bovenaan.
Loonexplosie ING-top valt hoger uit
2007/03/31 in VK p.1 door Merijn Rengers en Xander van Uffelen

Het topinkomen bij ING is de afgelopen vier jaar niet met 60 procent gestegen, zoals de bank-verzekeraar in 2003 aankondigde, maar met 316 procent. Dat is opmerkelijk, omdat de voorgenomen stijging van 60 procent toen leidde tot een storm van protest van politici en vakbonden. De huidige bestuursvoorzitter Michel Tilmant verdiende in 2006 4,3 miljoen euro, blijkt uit het jaarverslag. Dat is een verviervoudiging ten opzichte van het inkomen van zijn voorganger Ewald Kist, die in 2002 bij ING ruim 1 miljoen euro verdiende. Oud-premier Wim Kok stemde destijds, als net aangetreden commissaris bij ING, in met de beoogde salarissprong, ondanks de grote maatschappelijk ophef. Hij sprak van een 'duivels dilemma'. De salarisverhoging van 60 procent was nodig om de achterstand in te lopen die de ING-bestuurders hadden op die van andere bedrijven, zei Kok indertijd. (...) ING is door het nieuwe beloningsbeleid veranderd van een middenmoter tot bijna-koploper in de salarislijstjes. Tilmant staat dit jaar op de tweede plaats in de ranglijst van grootverdieners uit de beursgraadmeter AEX, die de Volkskrant jaarlijks opstelt. Hij verdient meer dan bestuursvoorzitter Jeroen van der Veer van Shell, veruit het grootste bedrijf in Nederland. Alleen Aegon-baas Don Shepard, die een lucratieve winstdelingsregeling heeft, krijgt met 6,3 miljoen euro beter betaald. Ook andere bestuurders verdienden in 2006 beter, zo blijkt uit de inventarisatie door de Volkskrant van twintig jaarverslagen van AEX-bedrijven. De bonussen gingen met 21 procent omhoog tot gemiddeld 1,1 miljoen euro. Gemiddeld verdiende een bestuurder van een AEX-bedrijf in 2006 2,5 miljoen euro. De totale salarisstijging van de AEX-bestuurders komt in 2006 uit op 10 procent. Als de hoge pensioenstorting die Heineken in 2005 deed buiten beschouwing blijft, valt de salarisstijging met gemiddeld 14 procent nog hoger uit.
Geen relatie beloning en prestatie
2007/03/01 in NRC p.13 door Elsje Jorritsma

(...) Dat zegt hoogleraar financiering Piet Duffhues van de Universiteit van Tilburg naar aanleiding van eigen onderzoek, dat hij deze zomer in de VS publiceert. (...) Duffhues heeft zich samen met Rez Kabir van de universiteit in het Schotse Sterling gebogen over een economische rechtvaardiging voor de beloningen. (...) Er is een invloedrijke alternatieve theorie die de hoge beloningen toeschrijft aan een teveel aan macht bij bestuurders. Harvard-economen Bebchuk en Fried publiceerden in 2005 het boek Pay without performance over het falen van toezicht op het bestuur. Managers zijn in de positie om in feite hun eigen beloning vast te stellen. (...) Ik denk dat er een andere verklaring is voor het ontbreken van een verband met ondernemingsprestaties. Namelijk de werking van de arbeidsmarkt voor topmannen. Die wordt gekenmerkt door schaarste en een soort tweezijdig monopolie. Bedrijven hebben heel specifieke wensen voor hun topman: (...) Dan is de prijs volgens de standaard micro-economische theorie onbepaald. (...) Bovendien gaat het vanuit de aandeelhouders gezien niet om enorme bedragen. Zij zien het bovendien meer als een noodzakelijke investering die goed of slecht uitpakt, zoals alle andere investeringen. (...)
Perceptie
2007/02/22 in FD p.11 door bartjens

(...) (...) Voor een beoordeling of hij al dan niet te veel opstrijkt, is het zuiverder om te rekenen vanaf zijn aantreden in 2002 tot ultimo 2006. De koers steeg in die tijd van euro 12 naar euro 40,75: + 240%. De beloning van Bennink ging van euro 3,4 mln naar euro 12,8 mln, een plus van 270%. Het ontloopt elkaar niet eens veel. Het is uiteindelijk allemaal perceptie. (...)
De duurste familie van Nederland
2006/12/06 in NRC p.15 door Philip de Witt Wijnen

(...) De publicatie van de grootverdieners in de (semi-)publieke sector is gedetailleerd. Er staan niet alleen basissalarissen in over de jaren 2004 en 2005, maar ook eventuele pensioenbijdragen en ontslagvergoedingen, zoals de wet voorschrijft. Maar wie er achter de ruim 1.500 topinkomens schuilgaan blijft goed verborgen. Opvallend aanwezige beroepsgroep tussen de managers uit de zorg, uit het hoger onderwijs en de wooncorporatiewereld is die van de publieke omroepen. In omvang is de groep beperkt (36), maar zij staan wel prominent bovenin de lijst. Puur gerekend in bruto jaarsalaris staan er veertien mediamensen in de top-100. Vooral de programmamedewerkers doen het goed - vermoedelijk een eufemisme voor tv-sterren. (...)
Een licht ontvlambaar lijstje
2006/12/06 in NRC Handelsblad p.1 door Menno Tamminga

Wie verdient meer dan de premier? Minister Remkes publiceerde een lijst met beloningen bij de overheid en de semi-publieke sector. (...) Het aantal reguliere grootverdieners van 1.080 is wat lager dan het Centraal Bureau voor de Statistiek eerder dit jaar nog becijferde (ongeveer 1.200). (...) Eenderde van de grootverdieners staat op de lijst dankzij een ontslagvergoeding of gouden handdruk. Remkes heeft daarvoor zelf de voorwaarden geschapen voor zover het om overheidspersoneel gaat. Oudere ambtenaren mochten soms met riante vertrekregelingen hun baan opzeggen, en vervolgens voor zichzelf beginnen, zonder dat een ontslaguitkering werd gekort. Bij de rijksoverheid en bij universiteiten en universitaire ziekenhuizen is daarvan massaal gebruik gemaakt. (...) Met zoveel functies op een lijst zou je bijna vergeten wie er niet op staan. Geen burgemeesters, geen wethouders, geen commissarissen der koningin, geen leden van de Hoge Raad of de Raad van State. Geen Koninklijk Huis. Maar de Koningin is dan ook niet in loondienst. De wet zelf sluit overheidsbedrijven uit: geen salarissen van de bestuurders van energiebedrijven, geen president van De Nederlandsche Bank, geen NS. Al deze bedrijven betalen hun voorzitter ruimschoots beter dan de Balkenende-norm. Organisaties die verzuimd hebben een functie boven de Balkenende-norm te melden, kunnen rustig slapen. Dit eerste jaar is een proefjaar. Ruim 200 organisaties lieten dit jaar niets van zich horen op een brief van Remkes. De wet voorziet niet in een sanctie op niet-naleving. Een woordvoerder van Binnenlandse Zaken: Wij gaan uit van de goede wil. (...) Meer dan dertig procent van de bestuurders in de zorg had in 2005 een beloning boven de 150.000 euro. Veertig procent had een beloning die uitstijgt boven het advies van de eigen vereniging van directeuren (een bedrag dat afhangt van de omvang van de instelling). Dat blijkt uit een brief van minister Hoogervorst (Volksgezondheid, VVD) aan de Tweede Kamer. In mei van nam de Kamer een motie aan, waarin gevraagd wordt om een maximumsalaris in de zorg ter hoogte van dat van een minister (158.000 euro). Die motie is nog niet uitgevoerd. (...) Vergeleken met het buitenland, is de beloning in Nederland hoog.
Opgehoepeld met vijf jaarsalarissen in de zak
2006/07/11 in NRC Handelsblad p.2 door Menno Tamminga

"Het is de wereld op zijn kop" zegt Margriet Meindertsma. "De gouden handdrukken van managers van maatschappelijke ondernemingen zijn nu hoger dan die van beursgenoteerde bedrijven." (...) Meindertsma, lid van Eerste Kamer (PvdA) en voorzitter van de Vereniging van Toezichthouders in Woningcorporaties (...) Bij beursgenoteerde bedrijven culmineerde de inflatue van de gouden handdrukken begin deze eeuw in dwingende afspraken: niet meer dan één jaarsalaris. (...) Maar ziekenhuizen, thuiszorgorganisaties, pensioenfondsen, omroepen, woningcorporaties of gemeenten hebben geen aandeelhouders die als 'tegenmacht' kunnen optreden. (...) zegt managing director Rogier Noordenbos van de adviesgroep belonen van adviesbureau Berenschot. "Maar dat je naast je beloning nog een aparte afkoopregeling moet hebben omdat het afbreukrisico in de semi-publieke sector hoger is, dat is echt een drogreden. Ik zou zeggen: het salaris is daarvoor al voldoende." (...)
Afwijkingen 'Tabaksblat' worden slecht uitgelegd
2006/06/30 in de Volkskrant p.9 door Geert Dekker

(...) Eumedion heeft ook vraagtekens bij het beloningsbeleid van beursgenoteerde bedrijven. Bij ongeveer de helft van de bedrijven kregen bestuurders langetermijnbonussen uitgekeerd, terwijl hun prestaties, vergeleken met de concurrenten, onder het gemiddelde bleven. Abma: 'Daar passen vraagtekens bij. Het ligt toch meer voor de hand extra beloningen alleen uit te keren bij extra prestaties.' (...)
Topsalaris stijgt met 10 procent
2006/06/17 in de Volkskrant p.1 door Merijn Rengers en Xander van Uffelen

De salarissen van de bestuurders van beursgenoteerde ondernemingen in Nederland zijn in 2005 met ruim 10 procent gestegen. In 2004 kwam de verhoging nog uit op 13 procent. Bestuursleden van grote, niet-beursgenoteerde ondernemingen kregen gemiddeld 3 procent meer salaris. (...)
Beloning van top stijgt opnieuw
2006/05/29 in Het Financieele Dagblad p.9 door Franka Rolvink

(...) Het vaste salaris van de bestuursvoorzitters van de grootste beursgenoteerde bedrijven in Nederland is het afgelopen jaar met ruim 33% gestegen. Bonussen namen met 70% toe en aandelenpakketten groeiden met meer dan 50%. (...) Aandelen nemen daarom toe in de bestuurdersbeloningen. De idee hierachter is dat de topmannen gedwongen worden een langetermijnvisie te creëren voor hun bedrijf en zich niet laten leiden door eigen gewin op de korte termijn. (...)
Toezicht wordt beter beloond
2006/01/18 in Het Financieele Dagblad p.1 door Franka Rolvink

De beloning voor commissarissen van grote beursfondsen groeit harder dan die van bestuurders. Vooral de voorzitter van de raad kreeg er het afgelopen jaar met 5% tot 10% fors meer bij. (...) Dit concludeert Marcel Spaans van beloningsadviesbureau Towers Perrin, dat zo’n driekwart van de AEX-bedrijven adviseert. (...) De top van het bedrijfsleven krijgt er dit jaar 3 à 5% aan vast inkomen bij, voorspelt Spaans. De bonussen blijven gelijk (...) De beloningsadviseur ziet een toename van prestatiegericht belonen. (...) Van bestuurders zal vaker worden gevraagd een deel van hun eigen geld te investeren in de onderneming. (...)
Verdient u wel genoeg?
2005/11/18 in Management Team 40-46 door Henk Vlaming

Alle berichten in de media ten spijt: de Nederlandse manager verdient helemaal niet zoveel. De topverdieners zijn op de vingers van één hand te tellen en in het buitenland is het gras een stuk groener. Er is ook goed nieuws: de salarissen mogen weer stijgen. (...)
Topinkomen wordt verder aangepakt
2005/10/07 in de Volkskrant p.1 door Yvonne Doorduyn en Douwe Douwes

De topinkomens in de semi-publieke sector worden aan banden gelegd. Nieuwe bestuurders van ziekenhuizen, universiteiten en woningcorporaties mogen niet meer verdienen dan de minister-president, op dit moment ongeveer 130 duizend euro per jaar. Dat heeft minister Zalm van Financiën donderdag toegezegd aan de Tweede Kamer. (...)
VNO-NCW: loon top stijgt niet sneller
2004/04/21 in NRC Handelsblad p.17

(...) Dit is de conclusie van een studie van werkgeversorganisaties VNO-NCW en NCD. (...) Inclusief bonussen is de top van het bedrijfsleven er in 2003 6 procent op vooruitgegaan, tegen 5 procent van de werknemer. Bij de berekening gaat het niet om een gemiddelde, maar om een mediaan, de middelste waarnemingen. (...) De differentiatie van de ondernemersinkomens blijkt groot: van een kwart van de bestuurders steeg de totale beloning met 16 procent, terwijl een kwart helemaal niet in inkomen steeg of zelfs achteruitging. Tekengelden, vertrekpremies en pensioenkosten zijn niet in de vergelijking opgenomen. (...) Volgens VNO-NCW komt de hogere stijging van werknemersinkomens door doorgroei in loonschalen en bonussen. (...)
Minister moet meer gaan verdienen
2004/04/14 in Het Financieele Dagblad p.3

(...) Een minister verdient €120.000, een secretaris-generaal €120.000 tot €146.000, een directeur-generaal €97.000 tot €156.000. Sinds 1970 is het ministerssalaris gestegen met 247%, dat van de secretaris-generaal met 327% en dat van de rijksambtenaar met 387%. In de marktsector stegen de cao-lonen in die tijd met 456%. In Spanje, Ierland, Finland en Zweden verdient een minister minder dan in Nederland. In acht andere EU-landen is dat meer, oplopend tot €210.000 in Oostenrijk. In 2002 verdiende de bestuursvoorzitter van een bedrijf met een jaaromzet van €0,5 tot €4,5 mrd gemiddeld €630.000 (inclusief bonussen). Het gegarandeerde vaste inkomen bedroeg €420.000. (...)
Transparantie helpt topsalarissen omhoog
2004/04/13 in Het Financieele Dagblad p.11 door Hein Haenen

De grote beursgenoteerde ondernemingen volgen in hun beloningsbeleid de bepalingen van de code-Tabaksblat. (...) Wat de aandeelhouder ook van dit systeem vindt, hij kan het in elk geval doorzien en achteraf narekenen. (...) Moeilijker te beoordelen zijn de criteria voor de meeste kortetermijnbonussen en voor sommige 'long-term incentives'. De criteria zijn vaak wel gegeven - bijvoorbeeld groei in economische winst, in winst per aandeel of vrije kasstroom - maar ze worden uit concurrentieoverwegingen niet gekwantificeerd. (...) Wat ter discussie blijft is het niveau van de beloning. (...) Ironisch genoeg biedt nieuw en transparant beloningsbeleid ruimte aan een versnelde stijging. Het marktconforme 'opplussen' is in alle remuneratierapporten tot dogma verheven.
Beloningsspecialist: top gaat nog meer verdienen
2004/02/10 in De Telegraaf p.23 door Jaron van Bekkum

De top van het Nederlandse bedrijfsleven zal nog rijker worden als de economie straks weer aantrekt. Dat stelt partner Marcel Spaans van beloningsadviesbureau Towers Perrin in Amsterdam. "Er is een tekort aan topmanagers en verreweg de meeste vind je in Amerika. Als Nederlandse bedrijven willen vissen in de vijver van de besten, zullen ze daarnaar moeten betalen." (...) De grootste ondernemingen uit ons land zijn overigens het eerlijkst in Europa over de hoogte van de topsalarissen. Alleen bij Britse bedrijven weten beleggers nog beter wie hoeveel verdient bij het bedrijf waarin zij investeren. Dit blijkt uit een onderzoek van Towers Perrin. (...) De Nederlandse multinationals laten echter niet over de hele linie even fantastische resultaten zien. Ons land scoort ver onder het gemiddelde met betrekking tot de jaarverslaginformatie over vertrekregelingen en afkoopsommen van topbestuurders. Slechts 20% geeft hierover openheid van zaken. (...)
Het old boys-netwerk bestaat allang niet meer
2004/01/08 in NRC Handelsblad p.8 door Meindert Fennema, Eelke Heemskerk

In weerwil van wat Morris Tabaksblat ons wil doen geloven is het juist door het uiteenvallen van het old boys-netwerk mogelijk geworden dat zelfverrijking wordt getolereerd in de bestuurskamers van beursgenoteerde bedrijven, betogen Meindert Fennema en Eelke Heemskerk. (...) Uit ons onderzoek naar dubbelfuncties in het Nederlandse bedrijfsleven blijkt bovendien dat in de afgelopen 25 jaar de dichtheid en samenhang in het netwerk van bestuurders en commissarissen sterk is afgenomen. (...) Er is inmiddels een nieuwe klasse ontstaan die zich in toenemende mate, ook in fysieke zin, afschermt van de rest van de samenleving. (...) Deze ontwikkeling wordt versterkt door een meritocratische ideologie: wie geslaagd is, heeft dat uitsluitend aan zichzelf te danken. (...)
Pensioen smeert transfer topmanager
2003/06/03 in Het Financieele Dagblad p.11 door Hein Haenen

Tekengeld en vertrekpremies regelmatig in pensioenjasje gestoken (...)
Bestuurders schroeven beloning op
2003/04/22 in Het Financieele Dagblad p.1

Bestuurders van de grote Nederlandse concerns hebben hun beloning gemiddeld 6% opgevoerd in een door beursval en recessie getekend 2002. Een onveranderd salaris en lagere bonussen worden ruim gecompenseerd door hogere vergoedingen in opties. (...)
Verontwaardiging over beloning ING-top
2003/04/17 in de Volkskrant p.1

Het voornemen bij bank-verzekeraar ING de eigen beloning van de raad van bestuur met 60 procent te verhogen, heeft tot verontwaardiging geleid bij personeel, bonden en politici. (...) De loonsverhoging moet nog worden goedgekeurd door de commissarissen, onder wie Wim Kok en Johan Stekelenburg. De eerste is net toegetreden en fulmineerde als premier over 'exhibitionistische zelfverrijking'.
Strop voor topmanagers door beurs
2002/07/27 in NRC Handelsblad p.11 door Menno Tamminga

(...) De Aegon-top is uniek in het Nederlandse bedrijfsleven. Dat komt doordat de meeste bestuurders een substantieel deel van de aandelen die zij met hun optieregelingen hebben verworven ook daadwerkelijk hebben gehouden als belegging. De meeste topmanagers die deze kooprechten op aandelen uitoefenen doen de aandelen direct weer van de hand. (...)
Lagere groei topinkomens
2002/05/30 in NRC Handelsblad p.14

De inkomens en bonussen van directeuren en bestuurders van ondernemingen stijgen dit jaar met 3,5 à 4 procent. De stijging is hoger dan die van werknemers die onder een CAO vallen. Die zijn er dit jaar tot nu toe gemiddeld 3,27 procent op vooruitgegaan. (...) Bestuurders en directeuren gaan er dit jaar minder op vooruit dan vorig jaar, toen de inkomensstijging 10 à 11 procent bedroeg door forse bonussen dankzij winsten in het jaar 2000. (...) De stijging van het vaste inkomen is dit jaar (4 procent) is beduidend lager dan in de drie jaren daarvoor (8 procent). (...) De afvlakking van de beloningsstijgingen van topmanagers is dit jaar ook internationaal te zien. In Duitsland en Frankrijk bedraagt de stijging van vast en variabel inkomen samen 1 procent, in Groot-Brittannië bedraagt de stijging 3 procent. In de Verenigde Staten daalt het totale inkomen van topbestuurders dit jaar met 1 procent. Niettemin lagen de inkomens van Nederlandse bestuurders bij grote ondernemingen in 2001 nog steeds onder die van bestuurders in Frankrijk, Duitsland, Engeland en de VS. (...)
Bankje spelen voor de baas
2002/05/02 in NRC Handelsblad p.15

Ook Getronics en Ahold lenen topmanagers geld. En de banken natuurlijk. (...) Het miljoenenkrediet had afgelost moeten worden met het bedrag dat hij zou ontvangen door de opties uit te oefenen en verkregen aandelen op de beurs te verkopen. (...) Dit soort leningen waren, jarenlang de gewoonste zaak van de wereld, omdat medewerkers die aandelenopties kregen direct hun inkomstenbelasting moesten betalen. Nu deze fiscale regels zijn versoepeld, worden leningen voor dit doel nauwelijks meer versterkt. (...)
Exhibitionistische zelfverarming
2002/04/03 in NRC Handelsblad p.13 door Maarten Schinkel

Nu ook de ING-tjes al! De toplaag van de bankverzekeraar ziet zijn bonus voor de korte termijn flink dalen en houdt zijn basissalaris gelijk. Vorige week liet de Philips-top al weten af te zien van bonussen, onder verwijzing naar de moeizame CAO-onderhandelingen bij het bedrijf. (...) Niet zo snel. Bonussen zijn doorgaans gekoppeld aan de bedrijfsprestaties. En die vielen over 2001 gewoon tegen, na jaren van steil oplopende beloningen. Verwijzen naar de noodzaak van loonmatiging is hooguit een welkom neveneffect, met een ondertoon die grenst aan hypocrisie. (...)
Bescheiden stijging van topinkomens bij overheid
2002/03/26 in de Volkskrant p.15

De topsalarissen bij de overheid stijgen aanzienlijk minder rap dan in het bedrijfsleven. De top ging er in 2000 5,3 procent op vooruit, zelfs minder dan het gemiddelde bij de overheid (5,6 procent). (...)
Profiel van Jan Top, de grote broer van Jan Modaal
2002/03/22 in het Financieele Dagblad p.8 door Hendrik Jan van Oostrum

(...) Jan Top is de grootverdienende broer van Jan Modaal. Hay Group, actief op het terrein van human resources-advies, baseert het profiel van Jan Top op 229 bestuurders bij 66 grote Nederlandse ondernemingen. Van hen zijn persoons- en loopbaankenmerken geïnventariseerd, alsmede de hoogte, samenstelling en vormgeving van hun totale remuneratiepakket. Uit deze gegevens blijkt dat de gemiddelde bestuurder een Nederlander is (20% is van niet-Nederlandse komaf), 51 jaar oud en 14 jaar werkzaam voor zijn organisatie waarvan vier jaar in zijn huidige functie. In zijn vorige functie werkte hij in meer dan de helft van de gevallen in zijn huidige bedrijf (40% is extern gerekruteerd). Jan is een van de gemiddeld vier bestuurders bij een beursgenoteerd bedrijf met gemiddeld 10.000 werknemers en een jaaromzet van 3 mrd. Zijn stijl van leidinggeven is sterk directief en pragmatisch. Hij is een hands-on type dat op consensus zegt te sturen en zichzelf als democratisch beschouwt. Zijn naaste omgeving is daarover echter een andere mening toegedaan. Jan werkt hard en vindt de ontwikkeling van anderen in zijn organisatie belangrijk. Daarentegen besteedt hij aan zijn eigen ontwikkeling nauwelijks aandacht. Zo gaat hij zelden naar een training of maakt hij gebruik van coaching. In toenemende mate moet hij rekening houden met een vroegtijdig vertrek. Daarbij speelt de economische terugval hem parten. De kans dat hij voortijdig vertrekt bedraagt 80%, waarbij in meer dan de helft van de gevallen sprake is van onenigheid met de commissarissen. (...) Hij verdient namelijk jaarlijks een aanzienlijk salaris. (...) bedraagt dat dertien tot twintig keer het salaris van Jan Modaal. (...) vorig jaar op respectievelijk 329.000 en 750.000. (...)
Manager krijgt aandelen in plaats van waardeloze opties
2001/11/20 in de Volkskrant p. I5 door Xander van Uffelen

(...) Als het bedrijf ondanks dalende koersen beter presteert dan zijn concurrenten, is voor topmanagers een bonus gegarandeerd. Bovendien zit er voor de Unilever-managers een geldbonus in het vat als ze hun eigen doelstellingen behalen. Het bonussysteem bij Unilever is het voorland van andere Nederlandse ondernemers. Opties zijn uit de gratie, aandelen raken in. (...) Inmiddels biedt 13 procent van de Nederlandse bedrijven zo'n gecombineerd pakket aan. Een ruimere meerderheid (75 procent) zweert overigens nog geheel bij het uitdelen van opties. (...) 'Nu de aandelenkoersen laag staan, zijn opties zelfs weer extra lucratief. Koersen kunnen immers ook weer omhoog.' (...)
Aanval op monopoliepositie van medisch specialisten
2001/09/05 in Het Financieele Dagblad p.1

De beroepsverenigingen van medisch specialisten moeten niet langer hun eigen capaciteit regelen. Momenteel bepalen ze zelf hoeveel studenten jaarlijks tot de vervolgopleidingen worden toegelaten. Op die manier controleren ze het aantal spelers in de markt. Daaraan moet een einde komen, adviseert de werkgroep 'Toetredingsbelemmeringen medische beroepen'. (...) De specialisten zeggen dat slechts een beperkt aantal studenten aan de vervolgopleiding in een ziekenhuis kan beginnen omdat anders de kwaliteit in het geding komt. (...)
Topman int steeds vaker een mln euro
2001/05/15 in NRC Handelsblad p.1 door Menno Tamminga

Zeker negen topmanagers van Nederlandse bedrijven verdienen jaarlijks een salaris plus bonus van meer dan een miljoen euro, ruim 2,2 miljoen gulden. Dit blijkt uit een inventarisatie door deze krant van de salarissen van de best betaalde topmanagers bij Nederlandse bedrijven. (...) De best betaalde manager is een Amerikaanse bestuurder van de Nederlandse verzekeraar Aegon, D. Shepard. Hij verdiende vorig jaar bijna 2,3 miljoen euro aan salaris plus winstbonus. Voormalig Philips-topman C. Boonstra is nummer drie op de lijst van best beloonde topmanagers in Nederland. Hij moet ook de Britse directievoorzitter C. Davis van uitgever Reed Elsevier voor laten gaan. Zeker vier topmanagers uit de lijst zouden extra belastingplichtig zijn als het recente voorstel van FNV-voorzitter L. de Waal zou worden ingevoerd. (...) Een kabinetsvoorstel dat volledige openbaarheid moet brengen ligt wel bij de Raad van State voor advies. (...) Nieuwkomers met gedetailleerde informatie dit jaar waren onder meer ING en ABN Amro. Een nieuwe trend is dat managers een substantieel deel van hun bonus moeten besteden aan aandelen in het eigen bedrijf. Voorbeelden van bedrijven waar dit al gebeurt zijn automatiseerder CMG en voedingsbedrijf Unilever.
Beloning Nederlandse CEO loopt ver achter
2000/12/01 in Elan p.43-45 door Paul Groothengel

(...) Towers Perrin, het managementadviesbureau dat gespecialiseerd is in internationale renumeratie, volgt de beloningstrends op de voet. Senior consultant Marcel Spaans heeft afgelopen maand een pan-Europees onderzoek afgerond (...) De onderzoekers vergeleken per bedrijfssector, en keken daarbinnen naar de werkelijk internationaal opererende, beursgenoteerde ondernemingen: de echte toppers dus. Grofweg de ondernemingen die tezamen de grote beursindices vormen, de fondsen die de AEX-index vormen, respectievelijk de Duitse Dax, de Franse CAC-40, de Britse Ftse-100 en de Bel-20. (...) Het totale jaarinkomen van de Nederlandse topmanager heeft een achterstand ten opzichte van Frankrijk en Duitsland van ongeveer dertig procent. Vergeleken metBritse managers is het verschil iets kleiner: zestien procent. (...) De meest opmerkelijke uitkomst van het onderzoek is dat de beloning van managers voor het eerst voor een groter deel afhangt van het variabele deel dan van het vaste deel. Spaans: 'Het totale salaris wordt voor 43 procent bepaald door het vaste basisinkomen, en voor 44 procent door het variabele deel: voor 19 procent door de bonus en voor 25 procent door opties en aandelen. Dat is de trend: de beloning wordt bepaald door de prestaties van de onderneming en haar bestuurders. (...) In andere landen kan het variabele deel verder oplopen. (...) Uit ons onderzoek blijkt nu dat de looptijd van de opties flink wordt opgerekt naar zeven of tien jaar. Niet alleen vanwege het nieuwe belastingregime, maar ook omdat daarmee wordt voldaan aan de internationale standaard. Bovendien kan je hierdoor loyaliteit en binding tussen bestuurder en onderneming creëren.' Er is ook een technische reden om de looptijd van de opties te verlengen: de economische waarde van een optie neemt toe naarmate de looptijd toeneemt. (...)
Bedrijven openhartiger over optieregelingen
2000/10/01 in Elan p.7 door Petra van de Brink red.

(...) In opdracht van het NCD en ondernemersvereniging VNO/NCW luisde het in remuneratie-problematiek gespecialiseerde bureau Towers Perrin de jaarverslagen van in totaal 102 beursgenoteerde ondernemingen na die een ptieregeling kennen voor hoger personeel en/of medewerkers. En wat bleek? Ruim weederde van de aan de AEX genoteerde ondernemingen geeft in het laatst verschenen aarverslag gedetailleerde informatie (met naam en toenaam) over het aantal opties dat aan individuele bestuurders is toegekend; een aanzienlijke verbetering ten opzichte van het verslagjaar 1998 toen nog maar veertien procent van de AEX-fondsen zich op dit punt zo openhartig betoonde. Ook de Midkapfondsen komen, zij het schoorvoetend, tot het inzicht dat hun stakeholders recht hebben op zulke vitale informatie. Een op zich nog magere vijftien procent (tegenover vijf procent een jaar eerder) doet inmiddels verslag van welke bestuurders een optieregeling hebben. (...) 'Niet alles is toe te schrijven aan onze aanbevelingen. Zo is er een nieuwe fiscale wetgeving voor optieregelingen, en wellicht hebben internationale publicatievoorschriften ook een invloed gehad. (...) 43 procent van de AEX-fondsen geeft in de jaarverslagen gegevens over de voorwaarden en inhoud van hun optieplannen (in 1998: 33 procent) prijs, tegenover een stabiele twintig procent van de Midkapfondsen en elf procent van de overige fondsen (was vijf procent). (...) Liefst 71 procent van de AEX-fondsen kent de verplichting dat bestuurders ten minste drie jaar na toekenning van de rechten moeten wachten met de uitoefening ervan, en dat is een forse toename ten opzichte van het jaar daarvoor (47 procent). Een vijfde van de Midkapfondsen maakt een dergelijk voorbehoud (was vijftien procent) en zestien procent van de overige fondsen (was tien procent). De zorgvuldigheid gebiedt te zeggen dat de veranderde fiscale wetgeving - optierechten worden zwaarder belast naarmate ze eerder worden uitgeoefend - daar voor een belangrijk deel debet aan zal zijn. Steeds meer bedrijven verbinden prestatie-eisen aan de toekenning van opties. (...) Andermaal lopen de AEX-fondsen daarbij voorop; meer dan de helft (52 procent) van de bedrijven kent hierover duidelijke afspraken (1998: 29 procent). Bij de Midkapfondsen is op dit punt overigens ook sprake van een positieve tendens (25 procent kent een prestatiekoppeling, tegenover vijf procent in 1998), terwijl bij de overige fondsen wat zulke afspraken betreft de bewustwording nog moet beginnen.
Macht
Hoe burgers de politieke elite besturen
2008/11/29 in VK p.K5 door Peter Giesen

Tot voor kort werd aangenomen dat de burgerij in de Gouden Eeuw machteloos stond tegenover de elite. Dat ligt ietsje anders. Ook de Gouden Eeuw kende haar 'burgerjournalistiek'. In het rampjaar 1672, lang voor de introductie van internet met zijn blogs en discussiefora, werd Nederland overspoeld met pamfletten, vaak geschreven door ontevreden burgers die de regenten aanklaagden wegens verwaarlozing van de landsverdediging. De stem van de burgers klonk luid en grimmig. De opruiende taal van de pamflettisten droeg bij aan de moord op raadspensionaris Johan de Witt en zijn broer Cornelis in augustus 1672. De historicus Michel Reinders promoveerde deze week aan de Erasmus Universiteit in Rotterdam op Printing Pandemonium, een onderzoek naar de pamfletcultuur van de 17e eeuw. (...) De gebeurtenissen van 1672 leidden tot een koortsachtig publiek debat, waarbij de Republiek werd overspoeld door naar schatting een miljoen pamfletten. Historici namen doorgaans aan dat de meeste pamfletten uit het kamp van Oranje of De Witt kwamen, van bovenaf ingestoken om 'het volk' tegen de andere partij op te hitsen. Reinders concludeert echter dat veel pamfletten door burgers zelf zijn geschreven. De meeste van deze pamflettisten sympathiseerden met Oranje, maar waren niet aan hem gelieerd. (...) (...) (...) 'Als een regent het verbruid had, kon zijn hele familie uit de regentenstand vallen. Omgekeerd was het ook mogelijk om van burger tot regent op te klimmen.' Bovendien moesten regenten zich verzekeren van steun onder de bevolking. 'Bij burgers moet je niet aan 'het volk' denken, maar aan een bovenlaag van zo'n 30 tot 40 procent van de bevolking, met burgerrechten en –plichten. Ze genoten economische en juridische voordelen, maar moesten ook belasting betalen en helpen bij de verdediging van stad, provincie of Republiek.' (...) De broers werden niet vermoord door 'het grauw', zoals vaak is aangenomen, maar door gerespecteerde burgers, zegt Reinders. 'Bij de lynchpartij zat ook orde in de chaos. Het eerste lichaamsdeel van Johan de Witt dat werd losgerukt, was zijn rechterwijsvinger. Daarmee had hij in 1667 het Eeuwig Edict ondertekend, dat bepaalde dat de prins van Oranje geen stadhouder van Holland meer kon zijn.'
De zaak-Hofmans als journalistiek trauma (angst media voor koningin)
2008/11/15 in VK p.11 door Hans Wansink

(...) De hoofdredacteuren hadden het goed begrepen. Voorzichtige samenvattingen van de sensationele buitenlandse publicaties gingen vergezeld van hoofdredactionele commentaren waarin afkeuring werd uitgesproken over deze aanslag op de persoonlijke levenssfeer van de leden van het Koninklijk Huis door de buitenlandse pers. Het was 'laaghartige berichtgeving' en 'laffe sensatiezucht'. Alleen De Waarheid publiceerde op 12 juni lange uittreksels uit Der Spiegel. Refererend aan de gehoorzaamheid aan premier Drees om in 1956 niet te publiceren over Greet Hofmans en de crisis in de monarchie, herinnerde Jan Blokker zich als beginnend journalist bij het Algemeen Handelsblad 'hoe iedereen in Café Scheltema openlijk lachte, gniffelde of schande sprak over de heibel op Paleis Soestdijk, maar publiceren? Ho maar.' (...) (...), ten aanzien van het koningshuis is de oogst aan onthullende onderzoeksjournalistiek nog altijd buitengewoon mager. (...) Hoogleraar Michiel Baud deed, ongehinderd door wie dan ook, het werk dat de Nederlandse pers had moeten doen. Kok concludeerde dat vader Zorreguieta niet aanwezig kon zijn bij het huwelijk tussen Willem-Alexander en Maxima. (...) Vast staat dat koningin Beatrix echt invloed uitoefent, maar het blijft al 28 jaar binnenskamers. Die bemoeienis blijkt dan ook voor elke nieuwe minister telkens weer een verrassing. (...) (...)
Banken (muv ING) eisen opheffing van garantiestelsel spaarders
2008/11/03 in FD p.1 door Prisco Battes

Nederlandse banken willen dat het depositogarantiestelsel voor spaarders zo snel mogelijk wordt opgeheven. Dit hebben ze in een gezamenlijke brief aan minister van Financiën Wouter Bos laten weten. De regeling biedt spaarders compensatie bij een bankfaillissement. De andere banken dragen bij naar rato van hun aandeel op de spaarmarkt. 'We willen dat het garantiestelsel per direct wordt opgezegd', stelt Rabobank-bestuursvoorzitter Bert Heemskerk. 'Want als er een grote bank omvalt, leidt dat tot een regelrechte ramp. De huidige regeling deugt niet.' Directeur Wim Mijs van de Nederlandse Vereniging van Banken (NVB) bevestigt dat de banken op een wijziging aandringen. (...) (...) Heemskerk wil een alternatieve regeling waarbij spaarders er zelf voor kunnen kiezen zich te verzekeren. De premie daarvoor loopt op naarmate een bank minder solide is. Heemskerk: 'Wie bij ons spaart, betaalt dan een premie van bijvoorbeeld 0,1%, terwijl dit bij een kleine spaarbank 0,25% is.' Het jaarlijkse bedrag aan premies moet in een staatsfonds worden gestort waaruit gedupeerde spaarders kunnen worden betaald. Voor de NVB staan alle opties voor een alternatief stelsel nog open. Mijs: 'We moeten alleen oppassen dat we het niet nationaal regelen, want er is grote kans dat er volgend jaar een Europese regeling komt.' (...)
Wat komt er na de nachtwakerstaat? (Staat beschermt belangen elite)
2008/10/16 in VK p.12 door Michaël Zeeman

(...) Vandaag zijn er geen enthousiastere pleitbezorgers voor de publieke zaak te vinden dan de figuren die gisteren nog onbekommerd de zegeningen van de vrije markt predikten. Ze zijn allemaal om, de bankiers, de aandeelhouders, de economen, de commentatoren en columnisten, ja, zelfs de sociaal-democratische politici. (...) (...) Dit keer zijn het immers hun tegoeden, hun belangen, die op het spel staan – en die belangen identificeren zij gemakshalve met 'het systeem'.
Kritiek op ruimere invloed premier
2008/07/10 in NRC p.1 door Frank Vermeulen

(...) Tijdens het Kamerdebat zei Balkenende dat hij wat betreft de kosten van het Koninklijk Huis boven zijn collega-ministers staat. Volgens hem heeft hij de bevoegdheid om aanwijzingen te geven op dit gebied. Dat is opmerkelijk, omdat de minister-president volgens de Grondwet van 1983 alleen de voorzitter van de ministerraad is en niet beschikt over de bevoegdheid om macht uit te oefenen over de andere ministers. De Nijmeegse hoogleraar staatsrecht Boven'Eert vindt dat Balkenende er een rommeltje van maakt. (...) Oud-lid van de Raad van State Vis meent dat de wet een staatsrechtelijk novum introduceert: De relatie tussen staatshoofd en minister-president wordt door deze wet opnieuw gedefinieerd en wel op het gevoelige terrein van de financiering van het Koninklijk Huis. (...)
Elite groter dan Top 200
2008/02/15 in VK p.15 door Alexander Rinnooy Kan

Alexander Rinnooy Kan heeft twijfels bij de Top 200 van invloedrijkste Nederlanders, die hij aanvoert. Macht gaat veel verder dan overlappende bestuursfuncties.(...) (...) Het Top 200-onderzoek van de Volkskrant naar de dragers van politieke invloed vertrok vanuit een externe selectie van invloedrijke adviesorganen, gerangschikt in drie cirkels van afnemende macht, en beoordeelt Nederlanders naar de mate waarop zij direct of indirect – via kennissen of kennissen van kennissen – op die adviesorganen invloed kunnen uitoefenen. Eenieders kennissenkring wordt daarbij nog steeds gedefinieerd door de overlappende bestuursfuncties waar Mokken en Stokman destijds mee begonnen. In zo'n systematiek is het voor de voorzitter van een door buitenstaanders zeer invloedrijk geacht adviesorgaan met een flink aantal nevenfuncties niet zo moeilijk op de eerste plaats te belanden. En als de resultaten niet kloppen met de intuïtie van die buitenstaanders, dan zijn er genoeg knoppen waaraan gedraaid kan worden om – bijvoorbeeld – de burgemeester van Amsterdam van een 133ste plaats in ronde 1 een jaar later te bevorderen tot de 13de plaats in ronde 2. De bereidheid een methode aan te passen totdat rekensom en vooroordeel samenvallen, ontdoet het resultaat, hoe amusant ook, van veel van de gepretendeerde wetenschappelijkheid. Het lijdt geen enkele twijfel dat macht en invloed mede worden uitgeoefend door informatieoverdracht in sociale netwerken. Maar de interessante onderzoeksvraag naar de toekomst is of informele contacten – van eetgezelschappen tot skyboxen – inmiddels de feitelijke structuur van dat netwerk niet veel wezenlijker bepalen dan de overlappende bestuursfuncties van weleer. (...)
50 X machtigste commissarissen
2008/01 in Management Scope p.16-23 door Jos van Hezewijk en Marike van Santen

* 2008/01/01 [management scope 16-23] {} Ondanks pogingen om van zijn koppositie af te komen, is Kees van Lede voor de vijfde keer op rij de machtigste commissaris van Nederland. Verder staat de top50 in het teken van activistisch aan- deelhouderschap, vrijkomende commissarissen door buitenlandse overnames en de roep om diversiteit. (...) Bij die broodnodige verbreding van het commissariaat gaat het nadrukkelijk niet alleen om sekse. Eigenlijk moet het hele commissariaat op de schop en moet de samenstelling van de toezichtraden ook variëren in etniciteit en leeftijd. Het Nederlandse commissariaat is al jaren toe aan een facelift, maar die laat tot nu toe op zich wachten. Ook dit jaar lag de gemiddelde leeftijd van de commissarissen in de top50 weer op 63 jaar. (...) Het is duidelijk: wie een toezichtbaan ambieert, kan het best economie of rechten hebben gestudeerd. (...)De meeste commissarissen hebben in het traditionele Leiden gestudeerd. (...) Het aantal vrouwelijke commissarissen in de top50 is op één hand te tellen. Het zijn er twee: Annemiek Fentener van Vlissingen op nr. 26 en Trude Maas op nr. 34. Fentener van Vlissingen is wel de hoogste stijger op de lijst (ze stond vorig jaar op nr. 88) en laat daarmee menig mannelijk toezichthouder achter zich. (...) Vorig jaar stonden er nog zeven buitenlandse commissarissen in de top50, dit jaar zijn het er slechts drie: (...)De terugval van het aantal buitenlan- ders laat zich ten dele verklaren door het wegvallen van zittende RvC's waarin traditioneel veel buitenlanders zitting hadden, zoals VNU en ABN Amro. (...)Een andere reden die wellicht meespeelt is dat ondernemingen erachter komen dat internationale uithang- borden wel mooi staan, maar in de wind beginnen te piepen. Je moet ze fors betalen (ING-topman Tilmant in Het Financieele Dagblad: "De vraag is of ik mensen kan overhalen zes keer per jaar hier naartoe te vliegen") en al dat invliegen heeft ook zijn nadelen. Door de strakke tijd- en vluchtschema's van de buitenlanders ver- dwijnen de randen van de commissarissenvergadering waarin soms het echte werk gebeurt. (...)
Moord en doodslag als het mag
2008/01/12 in VK p.K3 door Peter Giesen

(...)zegt socioloog Ton Zwaan, onderzoeker aan het Centrum voor Holocaust- en Genocide Studies, een samenwerkingsverband van de Universiteit van Amsterdam en het Nationaal Instituut voor Oorlogsdocumentatie. (...) Bovendien wordt de holocaust te sterk geassocieerd met Auschwitz en de vernietigingskampen, zegt Zwaan. 'Ongeveer de helft van de omgebrachte Joden werd gedood in de kampen. De andere helft werd vermoord bij massale openbare executies in Oost-Europa, waarbij de mensen ook uit hun huizen werden gesleurd om doodgeschoten te worden.' Het beeld van Auschwitz is ook te clean, zegt Zwaan, alsof de Joden elke dag heel netjes en ordelijk naar de gaskamers werden geleid, waarna de commandant 's avonds naar klassieke muziek luisterde. 'In Auschwitz vonden ook enorme wreedheden plaats', zegt Zwaan. (...) Het is verleidelijk om etnisch geweld te zien als een bewijs voor de stelling dat beschaving slechts een dun laagje vernis is. Zwaan verzet zich daartegen. Het geloof in een fundamenteel barbaarse aard van de mens miskent het georkestreerde karakter van genocide. Etnisch geweld wordt doorgaans georganiseerd door meedogenloze elites die gewelddadige, veelal kansarme jongeren voor hun karretje spannen. Ingrijpen is zinloos als we geloven dat mensen elkaar toch weer zullen uitmoorden. Interventie heeft wel zin, als genocide het product is van weloverwogen, gewetenloze politiek. (...)
Els Swaab is meest invloedrijk
2007/11/16 in NRC p.9 door Karel Berkhout

De advocate Els Swaab, voorzitter van de Raad van Cultuur, is de meest invloedrijke persoon in de Nederlandse kunstwereld. De regeringspartij CDA is bezig met een inhaalslag in een veld, dat vanouds wordt gedomineerd door de PvdA. Dit blijk uit een onderzoek door deze krant naar de machtsverhoudingen in de kunstwereld. Swaab is niet alleen voorzitter van het belangrijkste culturele adviesorgaan van minister Plasterk (Cultuur, PvdA), maar ook commissaris bij De Nederlandse Bank en de Stichting Cultuur en Media. Op de volgende plaats staat Martin Berendse, directeur kunsten op het ministerie van OCW; zijn bazin Judith Kranendonk, de hoogste cultuurambtenaar van Nederland, is een opvallende afwezige op de lijst. De derde plaats wordt gedeeld door Martijn Sanders, oud-directeur van het Concertgebouw, en Kees van Twist, directeur van het Groninger Museum. Slechts een op de vijf invloedrijken is vrouw. De meest invloedrijke personen zijn blanke mannen van boven de veertig, constateert Gitta Luiten, directeur van de Mondriaanstichting. Luiten zelf staat gedeeld vijfde. Andere invloedrijke vrouwen zijn oud-minister van Cultuur Hedy dAncona, toezichthouder bij het Concertgebouworkest, Truze Lodder , directeur van De Nederlandse Opera, en Carolien Gehrels, wethouder Cultuur van Amsterdam. De kunstwereld is nog altijd een PvdA-bolwerk met vertegenwoordigers als Hans van Beers, directeur van het Amsterdams conservatorium, en Hans Andersson, die het nieuwe fonds voor de podiumkunsten aaneen smeedt. Het CDA is in opmars, onder meer met Tineke Lodders, voorzitter van het Festival voor Oude Muziek. Het Tweede-Kamerlid Nicolien van Vroonhoven en de Gelderse gedeputeerde Hans Esmeijer (beiden CDA) zijn er grotendeels verantwoordelijk voor dat meer cultuurgelden naar amateurs, monumeten en de regio vloeit. (...)
SER wil stevige beperking macht Ondernemingskamer
2007/11/06 in FD p.1 door Bendert Zevenbergen

De Sociaal Economische Raad (SER) wil de macht van de Ondernemingskamer zwaar inperken. Het adviesorgaan hoopt hiermee de invloed van aandeelhouders terug te dringen. Beleggers zijn tegen het voorstel. (...) Belangrijk is ook dat de gewone rechter nog eens toetst of de Ondernemingskamer een 'onmiddellijke voorziening' mag opleggen. In dit geval grijpt de OK in de bedrijfsvoering in, nog vóórdat ze onderzoek heeft gedaan naar mogelijk wanbeleid. (...)
Shell-topman is de machtigste
2007/10/27 in Telegraaf p.25

(...) Machtigste mannen: 1. Jeroen van der Veer; 2. Jan Hommen; 3. Bert Heemskerk; 4. Gerard Kleisterlee; 5. Adri Baan; 6. Rob Zwartendijk; 7. Wim Kok; 8. Aad Veenman; 9. Lense Koopmans; 10. Patrick Cescau (...) Bron: FEM Business
Macht verblindt. Maar het heeft ook voordelen
2007/10/09 in NRC p.10 door Dirk Vlasblom

Machteloze mensen zwichten sneller voor boosheid van een ander dan machtige Mensen met macht gaan abstracter denken. En ze zijn ook eerder geneigd eigen onethisch gedrag goed te praten. Aan de Vrije Universiteit werden voor en nadelen van macht sociaal-wetenschappelijk vergeleken. (...)
Top 200 invloedrijksten: Kennis is macht
2007/10/06 in VK p.21 door Wilco Dekker en Ben van Raaij

SER-voorzitter Alexander Rinnooy Kan is, na Elco Brinkman in 2006, volgens de Volkskrant Top 200 de invloedrijkste Nederlander. 'Ik zit hier geen vluchtige vriendschappen te onderhouden.' Top 200 Bestuurlijke Elite 2007
De beklaagdenbank
2007/09/22 in VK p.21 door Wilco Dekker en Ben van Raaij

's Lands grootste bank, ABN Amro, wordt binnenkort opgeknipt door buitenlandse partijen – uniek in de wereld. Het had anders kunnen lopen, maar een combinatie van ijdelheid, naïviteit en onhandigheid is de rechtsopvolger van de VOC noodlottig geworden. 'De elite heeft hier gefaald.'
Opkomst van de ceo-souffleur
2007/09/18 in FD p.12 door Marike van Zanten

Nu traditionele vertrouwelingen als de president-commissaris en de accountant meer op afstand komen te staan, wenden ceo's zich vaker tot 'boardroom whisperers'. Sommige topmanagers hebben een schaduwkabinet vol souffleurs. (...) Interne souffleurs zijn zeldzaam, omdat de kans op jaknikkers of stoelpootzagers groot is. 'De topmanager die in eigen huis een vertrouweling zoekt, wordt direct slachtoffer van politiek spel', aldus cultuurgoeroe Fons Trompenaars. 'Alles wordt later tegen hem gebruikt.' (...) Hoe reëel is het gevaar dat de souffleur uitgroeit tot de macht achter de troon en de topman reduceert tot een imposante façade met grijs haar en een sterke blaas? Kets de Vries is ooit zo'n 'empty suit' tegengekomen ('Het was net een spons, de consultant zat bij hem in bed'), maar een dergelijke ceo is volgens hem geen lang leven beschoren. Dolf van den Brink, voormalig bestuurslid ABN Amro en meervoudig commissaris, ziet het gevaar wel. 'Rijkman Groenink heeft te veel geluisterd naar consultant Marakon. Die heeft een steriele visie op de werkelijkheid geconstrueerd, niet gehinderd door kennis van het bankvak. Mede doordat de ceo zijn oren te veel naar zijn adviseur heeft laten hangen, is de bank de verkeerde kant opgegaan.' Topmanagers kunnen dan ook beter niet kiezen voor één souffleur , maar een kring van vertrouwde adviseurs om zich heen verzamelen. De Amerikanen noemen dat een 'kitchen cabinet', naar het selecte clubje adviseurs dat samen met president Andrew Jackson het politieke beleid vormgaf in de keuken van het Witte Huis. (...) Dat kan niet van iedere topman gezegd worden. Sommige ceo's hebben geen keukenkabinet, maar een keukentafel waaraan het lot van hun bedrijf wordt bepaald. Ewald Kist mocht dan destijds naar buiten toe de topman van ING zijn, de echte beslissingen werden genomen door zijn vrouw Ammy.
Snelle actie RVD haalt angel uit wiki-affaire
2007/08/31 in NRC p.2

Friso en Mabel hebben op een computer in Huis ten Bosch het lemma over Mabel veranderd. Daardoor is de koningin er ook bij betrokken en dus ook premier Balkenende. (...) De Rijksvoorlichtingsdienst (RVD) reageerde deze week snel en wees direct met de beschuldigende vinger naar Mabel en Friso. Zij zouden, op bezoek bij Koningin Beatrix, een computer daar hebben gebruikt om de redactionele wijziging door te voeren. (...) De media-aandacht leidde tot een discussie op de website over de vraag of false niet een te negatieve vertaling is van het indertijd door Balkenende gebruikte woord onjuist. Het gevolg: volgens de laatste stand van zaken was de door het paar verstrekte informatie niet incomplete and false maar incomplete and incorrect.
Grote mannen, kleine mannen, ijdelheid, eer en geld
2007/08/04 in NRC p.16 door Johan Schaberg

(...) Welke commissarissen bij Barclays terecht zouden kunnen, is met naam en toenaam te vinden in een stuk dat ABN Amro bij de SEC heeft gedeponeerd. Interessanter is wie daar niet op staan. Dat zijn, met uitzondering van de Italiaan Scaroni en chairman Martinez, alle buitenlanders - De Rothschild, Pratini, Sharman, Randa en Llopis. De Nederlanders gaan en bloc mee. Die laten zich dan, samen met de voormalige nationale kampioen, door Barclays overnemen. (...)
ING zei nee tegen topplek Groenink
2007/06/23 in FD p.1

ABN Amro-bestuursvoorzitter Rijkman Groenink heeft bij de fusieonderhandelingen met ING voorgesteld dat hij na enkele jaren ING-topman Michel Tilmant zou opvolgen als ceo. Voor ING was dat onbespreekbaar. (...)
Een geheime wereldregering is het zeker niet
2007/05/12 in NRC p.2 door Bart Funnekotter

(...) In zijn nieuwe boek De Bilderberg-conferenties. Organisatie en werkwijze van een geheim trans-Atlantisch netwerk tracht historicus Gerard Aalders te ontrafelen waarover de Bilderbergers nu eigenlijk praten. Zijn speciale aandacht heeft het Nederlandse koningshuis, omdat prins Bernhard de conferenties voorzat totdat hij door de Lockheed-affaire in 1976 gedwongen werd af te treden. Koningin Beatrix en prins Willem-Alexander zijn trouwe bezoekers van de conferenties.(...) Drie Bilderbergers - Beatrix, Wijffels en Verhagen - hebben aan de wieg gestaan van Balkenende IV. Dat bewijst weliswaar niets, maar toont wel aan dat Bilderbergers op cruciale plekken te vinden zijn. De organisatoren van de conferentie hebben trouwens vaak bewezen oog te hebben voor aanstormend politiek talent. Bilderberger Bert Koenders bijvoorbeeld maakt nu deel uit van het kabinet en Bill Clinton werd al uitgenodigd toen hij nog maar gouverneur van Arkansas was.
'Bernhard heeft zijn rol in Bilderberg overdreven'
2007/05/12 in VK p.2 door Remco Meijer

Prins Bernhard heeft zijn rol bij de oprichting van de Bilderberg-conferentie groter gemaakt dan die in werkelijkheid was. Dit concludeert historicus Gerard Aalders in het boek De Bilderberg-conferenties. Organisatie en werkwijze van een geheim trans-Atlantisch netwerk, dat maandag verschijnt. (...) Tegenover zijn biograaf Alden Hatch gaf Bernhard in de jaren zestig hoog op over zijn bepalende rol bij de totstandkoming van Bilderberg. Aalders geeft nu de credits aan Joseph Retinger, een in Engeland woonachtige Pool met goede contacten in Amerika. Toenmalig directeur Rijkens van Unilever introduceerde Retinger bij Bernhard, die volgens Aalders daarna als permanent voorzitter vooral een 'uitstekend boegbeeld' van Bilderberg was. (...) De CIA steunde het initiatief, omdat de strijd tegen de communistische dreiging een gedeeld belang was. Deelnemers aan Bilderberg hebben zwijgplicht, een van de redenen waarom rond de conferenties een zweem van geheimzinnigheid hangt. Over wat de kopstukken uit de internationale elite bespreken, komt zelden iets naar buiten. Aalders begrijpt dat informele machtsconcentraties niet zijn gebaat bij publiciteit. Wel stelt hij de rol ter discussie van vakbondsleiders, parlementsleden en journalisten die een uitnodiging krijgen. Uit de mediawereld namen in het verleden onder meer J.L. Heldring, W.L. Brugsma, H.W. Sandberg, Ben Knapen en André Spoor deel. (...)
'Tabaksblat' bestand tegen de tijd
2006/12/21 in FD p.17 door Jan Fred Wijnen en Bendert Zevenbergen

(...) De code-Tabaksblat is tot stand gebracht onder leiding van de VVD-bewindslieden Hoogervorst en Zalm. Verwacht Frijns evenveel steun van een nieuw kabinet? 'Ik vertrouw erop', zegt hij, 'dat een nieuwe ministersploeg hetzelfde belang hecht aan een open kapitaalmarkt met Nederlandse ondernemingen die weerbaar zijn. We hebben wel gemerkt dat de steun voor een belangrijk deel afhankelijk is van individuele ministers.' Dus de corporate governance is afhankelijk van het toeval van een kabinetsformatie? 'Ik geloof', zegt Frijns, 'dat individuele bewindslieden altijd een belangrijke stempel kunnen drukken in maatschappelijke visies die ons land vormgeven.'
Commissarissen top 100
2006/12/15 in Management Scope p.18 door Jos van Hezewijk en Marike van Zanten

(...) Gek genoeg leidt de hierboven gesignaleerde afbrokkeling van de oude wereld niet tot een verjonging van het commissariaat. De gemiddelde leeftijd van commissarissen ligt al jarenlang constant op 61 jaar. In de top30 is de gemiddelde leeftijd zelfs een jaartje gestegen naar 64 jaar. Daarmee is het Nederlandse commissariaat een van de weinige maatschappelijke gremia die voorlopig geen last hebben van de vergrijzing. Van grootschalige vernieuwing is evenmin sprake. In de totale CommissarissenTop100 is weliswaar een kwart van de commissarissen nieuw, maar dat geldt niet voor de dertig hoogste posities. De top30 wordt grotendeels bevolkt door dezelfde commissarissen als vorig jaar. Het establishment zit nog steeds stevig in het zadel. Dat wordt ook duidelijk als gekeken wordt naar de zittingstermijn van sommige commissarissen: maar liefst veertien commissarissen figureerden acht jaar geleden, in 1998, ook al in de top30. De open plekken die de pensionado's op de lijst achterlaten worden ingenomen door andere old boys, vers bloed weet nauwelijks tot de top door te dringen. Dat heeft wellicht ook te maken met de naweeën van de recessie. Het bedrijfsleven kijkt eerst de kat uit de boom en durft nog niet volop te gaan overnemen. (...)
Het nonchalante mysterie Rolly van Rappard
2006/12/14 in FD p.2 door Jan-Hein Strop

Al meer dan tien jaar is hij de 'buy-out'-koning van Nederland. En iemand die met het grootste gemak manoeuvreert in de Nederlandse financiële wereld. Maar buiten die kring is de partner van de Luxemburgse private equity-reus CVC Capital Partners een mysterie. Wie is Rolly van Rappard ? (...) Zelfs voor zijn eigen familie, een groot adellijk geslacht, is de in Brussel gevestigde Ridder Van Rappard enigszins obscuur. Welke roep om transparantie dan ook, deze partner van investeerder CVC doet er alles aan om in de schaduw te blijven. (...) Boze beleggers of niet, voor Van Rappard was de beursgang een van zijn eerste grote successen. Hij opereerde destijds nog vanuit Amsterdam met Maarten Ruijs en Jan Niessen met op de achtergrond adviseurs als Heineken -topman Karel Vuursteen en Allard Voûte. Zoals gezegd had CVC zich pas net losgemaakt van Citicorp, het Amerikaanse financiële conglomeraat waar Van Rappard zijn loopbaan begonnen was. Hoe kwam hij daar terecht? Van Rappard werd geboren op Curaçao als zoon van Teun van Rappard , directeur van scheepvaartmaatschappij KNSM, dat later opging in Nedlloyd. Na zijn rechtenstudie in Utrecht, die hij volgens familietraditie combineerde met een corpslidmaatschap, vertrok hij naar New York om aan Columbia University zijn master economie te halen. (...) Nonchalance mag dan Van Rappards favoriete pose zijn, dat wil niet zeggen dat hij die houding altijd weet vol te houden. De oud- Wavin-directeur Fons Driessen, verbonden aan Boer & Croon als 'executive coach', herinnert zich ook een andere Van Rappard . 'Hij wil graag laten zien dat hij goed is en hij is gevoelig voor een zekere mate van erkenning.' Oud-medewerker Vlieger herkent dat: 'Hij noemde zichzelf vaak het zwarte schaap van de familie.' Evenmin nonchalant is de investeerder wat betreft geld, zegt Driessen. 'Zijn financieel eigenbelang was altijd duidelijk aanwezig. Als een andere partij in zijn ogen iets te hebberig werd, riep hij: blijf van mijn geld af. Hij is erg bezig met van veel geld nog veel meer geld te maken. (...)
Van Lede machtigste manager Nederland
2006/10/14 in NRC p.25

Ex-topman Kees van Lede van chemiebedrijf Akzo Nobel is volgens weekblad FEM Business de machtigste manager in het Nederlandse bedrijfsleven. Vorig jaar stond hij op twee. (...) Op twee staat Jan Hommen. Hij is president-commissaris bij Reed Elsevier en TNT, commissaris bij Ahold en ING. Bovendien zit hij in de Raad van Toezicht van Academisch Ziekenhuis Maastricht. Jeroen van der Veer bezet plek drie. Hij is bestuursvoorzitter van Shell en commissaris bij Unilever. Op vier staat Rijkman Groenink (ABN Amro), op vijf Gert-Jan Kramer (BAM) en op zes Bert Heemskerk (Rabobank). Daarna komen Gerard Kleisterlee (Philips), Jan-Michiel Hessels (Euronext), Lense Koopmans (Rabobank) en Rob Zwartendijk (Numico). Van Lede is weinig ingenomen met zijn machtige positie. Dat streelt me he-le-maal niet, vertelt hij in het gisteren verschenen nummer van FEM Business. Het is hoogstens een aansporing me verder te beperken. Volgend jaar stap ik op bij twee bedrijven.
De babyboom op zijn top
2006/06/03 in de Volkskrant p.27 door Wilco Dekker en Ben van Raaij

(...) Ruim een kwart van de 278 respondenten op de enquête is afkomstig uit de hogere burgerij, 3 procent is van adel. (...) Het grootste deel, iets meer dan de helft, komt echter uit de middenklasse, voor wie de top dus ook goed bereikbaar is. (...) Religie Ruim eenderde van de bestuurlijke elite is katholiek opgevoed, ruim meer dan hervormd (eenvijfde) of gereformeerd (eentiende). (...) Humanisten (3 procent) en joden (1 procent) vormen een kleine minderheid. Moslims ontbreken. Studie Een academische studie is onontbeerlijk om de top te halen: 84 procent van de bestuurlijke elite is afgestudeerd, van wie 27 procent ook is gepromoveerd. Nederland is een diplomaland: slechts 9 procent heeft nooit gestudeerd. Carrièretechnisch zijn rechten (eenderde van de bestuurlijke elite) en economie (ruim een kwart) de beste studies. (...) Voor de top van het bedrijfsleven is economie de geijkte studie, gevolgd door rechten en bedrijfskunde. Elite-universiteiten kent Nederland niet echt. Studeren deed de elite vooral in Amsterdam (ruim een kwart, VU en UvA), op enige afstand gevolgd door Utrecht, Leiden, Groningen en Rotterdam. De top van het bedrijfsleven studeerde ook relatief vaak in Delft. (...) Ruim tweederde is lid geweest van een studentenvereniging; bij de top van overheid en bedrijfsleven zelfs driekwart, waarbij bijna viervijfde ook echt van het corps: ASC/ AVSV (Amsterdam), Minerva (Leiden), Vindicat (Groningen) en het Utrechts en Delftsch Studentencorps worden het meest genoemd. (...) Vier op de tien respondenten zeggen in de enquête deze contacten van vroeger nog geregeld te treffen. Ruim een vijfde zegt die contacten bovendien nog aan te wenden in zijn huidige functies. (...) Nevenfuncties Zeven op de tien leden van de bestuurlijke elite zijn nog actief in hun hoofdfunctie. Maar vooral in het bedrijfsleven is de pensionering het moment om de invloedssfeer uit te breiden: 44 procent heeft geen hoofdbaan meer, maar wel gemiddeld tien bijbanen. Bij de overheid is driekwart nog actief in de hoofdfunctie, maar ook hier ligt het gemiddeld aantal nevenfuncties op tien. Een druk bestaan, zo bevestigt de enquête. De bestuurlijke elite is gemiddeld 3,5 avond per week op pad, de helft van de tijd dus. (...) De elite ontmoet elkaar het liefst in restaurants. Kantoor of thuis zijn ook populaire plekken om zaken te doen. De golfbaan niet: slechts 2 procent van de respondenten ontmoet er zijn relaties. Netwerken Niet op de golfbaan dus, maar in 'eetclubjes' of herenclubs treft de elite elkaar: informele gezelschappen van toppers uit vooral het bedrijfsleven. (...) Bijna de helft van de bestuurlijke elite is lid van een of meer van deze informele clubjes, zo blijkt uit de enquête. (...) Maar volgens Stevens gaat het allerminst om besloten gezelschappen, waar de old boys elkaars wereldbeeld bevestigen. 'We willen er juist graag andersdenkenden bij. Ik heb zelf bijvoorbeeld voor een clubje Leon de Winter erbij gehaald. (...) België is uit. De fiscale voordelen voor vermogenden zijn minder geworden. 'En je bent vooral je vrinden kwijt', zegt Zwartendijk. 'De meesten zijn weer terug.'
De plek waar je moet zijn
2006/05/20 in de Volkskrant p.27 door Wilco Dekker en Ben van Raaij

(...) Het Concertgebouw is niet alleen de huiskamer van de elite, relativeert Stevens: 'Corporate Nederland komt er, en de oude Amsterdamse families, zeker op de exclusieve donderdagavond, met die abonnementen die van generatie op generatie overgaan en waarvoor dus lange wachtlijsten bestaan. (...) Politici zijn in elk geval schaars, habitués als burgemeester Cohen en oud-premier Kok uitgezonderd. (...) Maljers beaamt dit. "U denkt toch niet dat mensen tussen Beethoven en Mahler even een bedrijf kopen? Het Concertgebouw is een plek waar je mensen aanschiet om te vragen of je ze kunt bellen.' En zo kun je natuurlijk wel grote zaken in gang zetten. (...) Bestuursleden benaderen potentiële donateurs in hun netwerk, op hun eigen manier. 'In de fondsenwerving ben ik schaamteloos', zegt Vuursteen. 'Ik geef ze geen kans nee te zeggen. Zo heb ik Charlene de Carvalho-Heineken er in 2002 van overtuigd om twee miljoen euro te geven voor de nieuwe stoelen in de Grote en Kleine Zaal.' Stevens: 'Ik zeg altijd, voel je niet verplicht, dan voelen ze zich juist verplicht. (...) Schenken kan bovendien fiscaal-vriendelijk, via legaten en lijfrenteconstructies - volgens Stevens een 'populair statussymbool'. Dit wordt bevestigd door de TNS Nipo-enquête: 47 procent van de elite doneert zo aan goede doelen, bij het bedrijfsleven 57 procent. Ook aan de 'jongeren' is gedacht. Veelbelovende veertigers, bankiers en professionals, worden benaderd door 'Van Gendt'. (...)
Elite achter de schermen
2006/04/22 in de Volkskrant p.26 door Wilco Dekker en Ben van Raaij

(...) De bestuurlijke elite is een vertrouwd gezelschap, blijkt uit de enquête die onderzoeksbureau TNS Nipo voor de Volkskrant hield onder vierhonderd van de meest invloedrijke leden (...). Het zijn vooral mannen (85 procent). Ze werken in het bedrijfsleven (45 procent), bij de overheid (33 procent) en de semi-overheid (17 procent), veel minder in sectoren als vakbeweging, cultuur of wetenschap. Ruim viervijfde heeft gestudeerd – economie en rechten zijn de meest gangbare studies – en ruim een kwart is gepromoveerd. Met een gemiddelde leeftijd van rond de 60 jaar is de elite aardig op leeftijd. Veel leden hebben hun hoofdbaan dan ook al ingeruild voor nevenfuncties: 27 procent bij de overheid, 44 procent in het bedrijfsleven. Deze actieve senioren hebben gemiddeld tien bijbanen. Gezien het bestaande systeem van politieke benoemingen is het niet vreemd dat bijna 60 procent lid is van een politieke partij, en dan vooral van de drie hoofdstromingen: PvdA 18 procent, CDA 16, VVD 16. Zonder partijlidmaatschap kom je immers moeilijk in aanmerking voor mooie banen. (...)De elite bestaat niet langer uit de aristocratie van weleer. Het is een meritocratische elite, voor driekwart afkomstig uit de middenklasse en de hogere burgerij. (...) Toch is allerminst sprake van een afgebakende groep, een 'vereniging van invloedrijken', zegt de elite zelf. (...) Dat neemt niet weg dat veel insiders bezweren dat zij haarfijn weten wie al dan niet tot de elite behoort. 'Ik zie het meteen, daarvoor heb ik een soort sensor', zegt de een. 'Ik weet als er iemand belt precies of ik moet aannemen, binnen tien minuten kan terugbellen of dat het ook wel tot morgen kan wachten', zegt de ander. (...) Veel insiders schatten de elite op hooguit enkele honderden tot duizend personen. (...) Cees van Lede: 'Duizend man, dat haal je nog niet eens. Vijfhonderd haal je nog niet eens! De echt invloedrijke mensen in bedrijfsleven, politiek en ambtenarij passen op één velletje A4.' (...) De weg naar de top kenmerkt zich door een negatief selectiecriterium: don't rock the boat, en dat levert dus vooral 'accommoderende mensen' op. (...)
Topondernemers controleren de universiteiten
2006/03/27 in NRC Handelsblad p.3 door Jaco Alberts

Belangenverstrengeling ligt op de loer bij het toezicht op universiteiten. In de raden van toezicht is het bedrijfsleven sterk vertegenwoordigd. Topman Peter Elverding van het Limburgse chemieconcern DSM is op 1 februari van dit jaar voorzitter geworden van de raad van toezicht van de Universiteit van Maastricht. (...) Maar de universiteit en DSM werken ook nauw samen op het gebied van wetenschappelijk onderzoek. (...) Wat te denken van de keuze door de Universiteit Utrecht eind vorig jaar voor Capgemini in een "unieke uitbesteding” als leverancier en beheerder van al haar informatietechnologie? Twee maanden eerder was als lid van de raad van toezicht Caren van Egten aangetreden, vice-president van datzelfde Capgemini. (...) Vergelijkbare situaties dien zich voor in Eindhoven waar de baas van Philips uit hoofde van zijn functie ook voorzitter is van de raad van toezicht van de Technische Universiteit. En in Groningen, waar George Verberg sinds 2002 voorzitter is van de raad van toezicht en tot voor kort de baas was van de Gasunie, een belangrijke werkgever in het noorden. Met diezelfde Gasunie heeft de universiteit een ‘strategische alliantie’ waarmee miljoenen euro’s zijn gemoeid. (...) Het ministerie van OCW erkent het gevaar van belangenconflicten in raden van toezicht en worstelt met het probleem. In 2004 hield het de benoeming tegen van ABN Amro-bestuurder Joost Kuiper als toezichthouder van de Universiteit van Amsterdam. (...) Top-tien personele banden met universiteiten: 8. Rabobank: Groningen, Twente, Eindhoven; 7. VNO-NCW: VU (Amsterdam), Rotterdam, Maastricht, Delft; 5. DSM: Utrecht, Maastricht; 5. SER: VU (Amsterdam, Tilburg, Delft, Eindhoven; 4. Gasunie: Tilburg, Maastricht; 3. Corus: Delft, Twente, Wageningen; 3. Philadelphia: Tilburg (2x), VU (Amsterdam); 3. Wolters Kluwer; UvA (Amsterdam), Nijmegen, Utrecht; 3. Océ: UvA (Amsterdam), VU (Amsterdam), Nijmegen; 3. VNU: Rotterdam, Nijmegen, Maastricht (...)
Top-100 machtigste commissarissen
2005/10/01 in Elan door Jos van Hezewijk en Marike van Zanten
Volledige artikel
Oud-Akzo Nobel-topman Kees van Lede is voor de derde keer op rij de machtigste commissaris van Nederland. Met Aad Jacobs opnieuw op twee en Jan Michiel Hessels op drie zit de oude garde nog steeds stevig in het zadel.
(...)
Politieke radicalisering bedreigt bedrijfsleven en democratie
2005/06/11 in NRC Handelsblad p.24 door Herman Frijlink

(...) De politisering van het bedrijfsleven gaat gepaard met het ontstaan van een heuse klassenmaatschappij in de Verenigde Staten, meent het Britse weekblad The Economist. (...) De inkomenskloof tussen werknemers met en zonder hoger onderwijs groeide van 31 procent in 1979 tot 66 procent in 1997, terwijl de toegang tot hoger onderwijs steeds meer wordt bepaald door de sociale klassering. Dat betekent dat het aantal studenten uit de hogere inkomensklassen groeit ten koste van het aantal studenten uit lagere inkomensgroepen. Op dit moment is het al zover dat slechts 3 procent van de studenten aan universiteiten afkomstig is uit de bevolkingsgroep met de laagste inkomens.
Daar komen de Belgen
2004/04/23 in NRC Handelsblad p.11 door Mark Houben

(...) Hoe Nederlands is het Nederlandse bedrijfsleven anno 2004 nog? (...) Van de 25 AEX-fondsen stond bij acht bestuursvoorzitters hun wieg buiten Nederland. En er is geen politicus die er naar kraait. Namen van de bedrijven? Aegon, Ahold, ASML, Hagemeyer, Reed Elsevier, Versatel en Wolters Kluwer. En dan is er nog luxewarenconcern Gucci. (...) Maar ING-topman Ewald Kist wordt binnenkort weer afgelost door de Belg Michel Tilmant. Een Belgische topman is geen incident. (...) In het bestuur van Heineken zit Van Boxmeer. Rudi de Becker trad toe tot de raad van bestuur van kantoorartikelenhandelaar Buhrmann. Sinds vorige maand is hij bestuursvoorzitter van groothandel Hagemeyer. En de nieuwe topman van beleggingsreus Robeco is ook een Belg. (...) En het is een publiek geheim: Demuynck aast op de plek van zijn baas Ad Scheepbouwer. (...)
Verdienen zonder verdienste
2003/09/13 in de Volkskrant p.14 door Dick Pels

(...) Het onderwijssysteem is het centrale schakelbord geworden dat de kansengelijkheid heeft gevestigd en de sociale mobiliteit heeft versneld. Maar volgens Young is daardoor de oude klassenmaatschappij slechts door een nieuwe vervangen. Via het onderwijssysteem heeft zich een nieuwe klasse van gediplomeerden en deskundigen gevestigd die zichzelf reproduceert en de 'niet-verdienstelijken' van maatschappelijke deelname uitsluit. Die onderklasse wordt door de meritocratische elite gedemoraliseerd, omdat zij haar achterstandspositie geheel aan zichzelf te danken heeft. (...) Zo stelde de Nijmeegse socioloog Ultee op de voorpagina van NRC Handelsblad vast dat een lage sociale afkomst nauwelijks nog een belemmering vormde om een hoge sociale positie te bereiken. In die zin was Nederland een meritocratie geworden: mensen kwamen bijna altijd terecht waar ze op grond van hun talenten thuishoorden. Maar dat betekende volgens hem ook dat zich een nieuwe klassenmaatschappij aftekende waarin niet afkomst, maar intelligentie en opleiding golden als verdelingscriterium en als teken van verdienste. Het voordeel was dat op die manier iedereen op zijn plaats terecht kwam, maar het nadeel was dat mensen aan de onderkant niets meer te hopen of verwachten hadden. (...) Fortuyn had die rancune weten te mobiliseren en een deel van de onderklasse naar de stembus gelokt. (...) Maar in de 'liberalisering' van het klassieke socialisme, die uiteindelijk uitmondt in de ideologie van de Derde Weg, wordt dit radicale standpunt weer verlaten ten gunste van een smallere visie op de kansengelijkheid. Hierbij komt de nadruk opnieuw te liggen op het scheppen van gelijke startposities bij het beklimmen van de maatschappelijke ladder, en wordt het ideaal van gelijke uitkomsten afgedaan als het resultaat van een ouderwetse en overspannen nivelleringsdrang. Gechargeerd gesteld gaat het in deze visie om het 'eenmalig' gelijktrekken van kansen aan de start, maar niet tijdens het verloop van de race, en ook niet aan het eind ervan, wanneer er (enkele) winnaars en (veel) verliezers zijn. (...) De meritocratie verwezenlijkt in veel opzichten de oude droom van het intellectuelen-socialisme, waarin een wetenschappelijk (vooral sociologisch!) geschoolde elite de dienst uitmaakt en zichzelf dus ook kan definiëren als toppunt van maatschappelijke verdienste. (...)
Allemaal van buiten
2003/07/19 in NRC Handelsblad p.12 door Frits Baltesen, Jeroen Wester

(...) Crises in de Nederlandse bestuurskamers leiden steeds vaker tot een bloedbad. De schoonmakers zijn nagenoeg altijd managers van buitenaf. 'Je moet oppassen dat je niet het geheugen van een organisatie wegsnijdt.' (...) Numico is niet het enige concern dat rigoureus huishoudt in de top. Bij Ahold verdwenen dit jaar drie van de zes leden van de raad van bestuur, onder wie niet de minste (...) De opvolgers werkten dertien jaar samen bij meubelkoning Ikea, een non-foodbedrijf in tegenstelling tot Ahold. De tweekoppige leiding van automatiseerder Getronics werd in zijn geheel vervangen door buitenstaanders. Supermarktbedrijf Laurus, de directie van Vroom & Dreesman, automatiseerders Pinkroccade en LogicaCMG, staalproducent Corus, voedingsbedrijf Wessanen, conglomeraat Stork, beursbedrijf AOT. (...) Manfred Kets de Vries, psycho-analyticus en hoogleraar (...) Als een nieuwe topman met een geheel eigen team binnenkomt, zeg je eigenlijk dat de andere mensen in je organisatie tweederangs zijn. Dan krijg je sabotage. (...) Voorbeelden van mislukte buitenstaanders stapelen zich het laatste jaar echter op. Bij Laurus moest Ole van der Straaten het tij keren van een onderneming die door te veel fusies en overnames als los zand aan elkaar hing. (...) Beleggingsanalist Joanna Speed van de Amerikaanse zakenbank Merrill Lynch heeft geen problemen met zulke saneringen. "Zo'n sanering raakt alleen maar bestuurders. Ik ga me pas zorgen maken als getalenteerde managers op operationeel niveau, de laag eronder, vertrekken." (...)
Consensuscultuur verlamt commissaris
2003/05/20 in Het Finacieele Dagblad p.13 door Hein Haenen

(...) In de organisatie van zijn ondernemingstoezicht en de verantwoording daarover scoort Nederland hoog, zo blijkt uit een onderzoek van Heidrick & Struggles. De 24 grote Nederlandse concerns die zijn bekeken komen op een gemiddelde score van 13,5 op een schaal van 16. Met name in onafhankelijkheid en verantwoording blinken zij uit en scoren zij duidelijk hoger dan twee jaar geleden in een eerdere editie van het onderzoek. De Nederlandse bedrijven doen alleen onder voor de Britten (...) Het rapport tekent daarbij aan dat de macht in het kleine Nederland in een beperkt aantal handen is, afkomstig uit een kleine kring van Nederlandse multinationals (...) Drie van de tien commissarissen zijn buitenlanders, vergelijkbaar met de buitenlandse contingenten bij Britse, Zweedse en Zwitserse concerns. De gemiddelde beloning van de commissaris in Nederland is de afgelopen twee jaar met 20% gestegen naar 55.000, maar blijft daarmee 10.000 onder het Europese gemiddelde. Daar wordt harder voor gewerkt: het aantal vergaderingen nam toe van gemiddeld 6,4 naar 7,9. De Nederlandse commissaris is gemiddeld 62 jaar en daarmee de nestor in Europa. (...)
Aandeelhouder heeft nog steeds weinig in te brengen
2002/12/17 in De Telegraaf p.29

De zeggenschap van aandeelhouders bij de AEX- en AMX-fondsen is volgens een onderzoek van de Vereniging van Effectenbezitters (VEB) in de laatste drie jaar nauwelijks verbeterd. (...) maar nog steeds scoort 73,3% van alle AEX-fondsen een onvoldoende. (...) Ten opzichte van een eerder VEB-onderzoek uit 1999 zijn Fortis en Unilever de grootste stijgers. De grootste daler is Gucci. (...)
Inspraak aandeelhouders:
Meeste inspraakMinste inspraak
AEX-fondsen1999 2002 AEX-fondsen 19992002
Koninklijke Olie5,96,3ING Groep 2,7 2,7
Fortis4,2 6,1Numico2,5 2,9
Elsevier6,15,6Aegon2,9 3,0
ASML 6,35,6Gucci4,33,0
Philips6,35,5Wolters Kluwer2,23,3
AMX-fondsen19992002AMX-fondsen19992002
IHC Caland5,86,8Fugro1,91,8
Nedlloyd6,96,3Wessanen2,92,1
Ordina5,86,0Vendex KBB2,22,5
Imtech5,55,8Volker Wessels Stevin2,12,5
Amstelland6,05,7Vedior1,92,5
(...)
'Straks hebben we alleen nog clowns'
2002/11/11 in Het Financieele Dagblad p.11 door Pieter Couwenbergh, Hein Haenen

(...) 'Waarom zou je nog commissaris worden bij een bedrijf met notering in de VS?', vraagt professor Jaap van Manen zich af. De partner bij PriceWaterhouseCoopers en autoriteit op het gebied van ondernemingsbestuur vindt het niet gek dat ondernemingen die hun zaken niet voor elkaar hebben, niemand meer kunnen krijgen'. (...)
Commissarissen opeens weg: pluche wordt machtsstrijd
2001/08/13 in NRC Handelsblad p.9 door Menno Tamminga

Alle commissarissen van biotech-firma Pharming nemen in één keer ontslag. Zij zijn de vierde raad die dit jaar opstapt. Van pluche tot machtsstrijd. (...) De commissarissen van internetfinancier Newconomy traden af nadat hun reddingsplan niet van de grond was gekomen. (...) De commissarissen van marktonderzoeksbureau Emis kozen eieren voor hun geld toen een groep grote beleggers, waaronder het beleggingsfonds Orange Fund, niet akkoord wilde gaan met de herbenoeming van de president-commissaris. En in mei kondigden de drie commissarissen van automatiseringsfirma Nedgraphics hun vertrek aan "vanwege een verschil van inzicht over het te voeren beleid' met de grootaandeelhouders. (...) Maar tussen collectief vertrek en individueel opstappen zit ook nog een schemerzone, bleek vanochtend. Bij Amstelland, een beursfonds dat na het verkopen van zijn bouw- en handelsdivisies doorgaat als projectontwikkelaar, vertrekken vier van de zes commissarissen. Amstelland geeft "het vernieuwde profiel" van de onderneming als argument voor de afslanking van de raad van commissarissen. (...) Bij software-ontwikkelaar Nedgraphics liet F. van Beuningen, een andere assertieve vermogensbeheerder, kritische woorden horen. Vorige maand kondigde een ander klein automatiseringsbedrijf, Blue Fox, waarin Van Beuningen ook belangen heeft, de overname van Nedgraphics aan. (...) "Bij de ondergang van een onderneming zie je wel vaker dat commissarissen weggaan", zegt eerdergenoemde kenner van het ondernemingsbestuur. "Of de angst voor aansprakelijkheid daar een rol speelt, weet ik niet."
NS wil 'stations opleuken'
2001/07/16 in NRC Handelsblad p.1 door Mariël Croon

De directie van de Nederlandse Spoorwegen heeft het jongste plan van aanpak, 'Bestemming Klant NU', op aandringen van de Raad van Commissarissen gemaakt. Dat zegt vice-voorzitter P. Bouw van de Raad van Commissarissen van NS vandaag in deze krant. (...) Volgens commissaris P. Bouw staan de commissarissen niet langer op afstand, maar zitten ze "dicht op de bal". Begin april trad de voorzitter van de Raad van Commissarissen Jan Timmer in de publiciteit om de NS-directie te verdedigen. Bouw erkent dat het tactiek was van de Raad van Commissarissen om de directie naar buiten toe te steunen maar intern aan te spreken op het gevoerde beleid. "Dat is een juist beeld", zegt Bouw. "Er hebben stevige discussies plaatsgevonden tussen commissarissen en directie, bijvoorbeeld over de verstarde arbeidsverhoudingen in het bedrijf. De directie wil te snel en heeft soms te weinig oog voor wat een veranderingsproces teweegbrengt. Dat is een leerproces."
Institutionele belegger laat spierballen openlijker zien
2001/05/05 in Het Financieele Dagblad p.1 door Gert van der Have, Leon Willems

(...) De grootaandeelhouders hebben nu Gamma Holding in het vizier, die zij het liefst zien ondergebracht bij Koninklijke Ten Cate, de Twentse producent van technisch textiel. Assertieve beleggers als het Orange Fund en Delta Lloyd hebben hun voorkeur al aan het Helmondse textielbedrijf gemeld. (...) Ongeveer 60% van het Gamma-aandeelhouderschap staat sympathiek tegenover zijn voorstel aan de onwillige holdingdirectie. (...) Grote beleggers blokkeerden de fusie tussen VastNed 0/1 en Uni-Invest en roerden zich luidruchtig over de afkoopsom (...) Een ander voorbeeld is Nedlloyd, waar grootaandeelhouders eerst geld uit de holding eisten voordat de houdstermaatschappij zich mocht terug transformeren als rederij. (...) De tijd dat institutionele beleggers vooral kleine beursfondsen, meest midkappers, het vuur aan de schenen leggen, is voorbij. Daarover kunnen de AEX-fondsen Aegon en Numico sinds hun laatste jaarvergadering inmiddels meepraten. Dat het relatief rustige ABP daar de toon voerde, tekent de trend.
Na zonneschijn koude plens over het pensioen
2001/02/17 in NRC Handelsblad p.18 door Menno Tamminga

Pensioenfondsen kiezen voor meer publiek profiel nu een stijgend aantal mensen zijn pensioen ziet naderen. Ouderen vragen meer invloed maar de fondsen willen dat niet wettelijk vastleggen. Werknemers willen ook meeprofiteren van de feestelijke rendementen op de beleggingen. Die discussie zou wel eens kunnen verstommen nu die rendementen voor het eerst in zes jaar zijn tegengevallen.(...)
Alle macht in evenwicht, maar niet in spiegelbeeld
2001/01/05 in NRC Handelsblad p.14 door Egbert Kalse

(...) Het ontwerp-advies komt kort gezegd op het volgende neer. Werknemers behouden, via de Ondernemings Raad (OR) het recht op aanbeveling en krijgen daarnaast het recht om maximaal eenderde van de commissarissen voor te dragen. Die voordracht is "redelijk bindend" en moet door de Raad van Commissarissen (RvC) worden overgenomen en worden voorgelegd aan de Algemene vergadering van Aandeelhouders. De aandeelhouders krijgen het wettelijk recht om leden van de RvC te benoemen en om het vertrouwen in de RvC op te zeggen. Voor dat laatste is overigens een meerderheid van tweederde van de vergadering nodig, gekoppeld aan een quorum van minimaal eenderde van het geplaatste aandelenkapitaal. Verder mogen aandeelhouders meebeslissen over bestuursbesluiten die ertoe leiden dat de identiteit of het karakter van de vennootschap sterk verandert, hebben ze de bevoegdheid om jaarstukken vast te stellen en te verwerpen, kunnen ze (mits in bezit van één procent van de aandelen) onderwerpen agenderen voor de algemene vergadering en zijn ze vrij om te beslissen over het al dan niet handhaven van deze structuurregeling als de vennootschap niet meer voldoet aan de wettelijke criteria voor verplichte toepassing. Het moge duidelijk zijn wie er in de herschikking in de macht om de Raad voor Commissarissen de slag hebben gewonnen. Op zich is dat ook niet zo vreemd. De Ondernemingsraden hadden immers al bevoegdheden die vastliggen in zowel het burgerlijk wetboek als in de speciaal voor hen opgerichte Wet op de Ondernemings Raden (WOR). (...) VNO-NCW-voorzitter Schraven kon het gisteren niet laten. "De ondernemingsraden hadden al veel rechten, maar maakten daar geen gebruik van. Dit voorstel activeert de OR als het ware." (...) Aan alles was te merken dat als het aan Schraven had gelegen, de wijziging er niet was gekomen. (...)
Meer rechten voor aandeelhouder
2001/01/04 in NRC Handelsblad p.14

Aandeelhouders van bedrijven krijgen het recht de voltallige raad van commissarissen naar huis te sturen. Dat is een van de wijzigingen in een nieuw akkoord van de Sociaal Economische Raad (SER) over veranderingen in het bestuur van Nederlandse ondernemingen. Kern van het ontwerpadvies is dat er een einde komt aan de zelfbenoeming van toezichthoudende commissarissen in grote ondernemingen. Voor het wegsturen van de commissarissen is wel minimaal tweederde van de stemmen nodig en minimaal eenderde van het kapitaal. "Het lijkt een dode letter, maar aandeelhouders die zich rechteloos voelden, hebben nu formeel wat meer grond onder de voeten", aldus een SER-woordvoerder. Ook kan de ondernemingsraad voortaan een soort motie van wantrouwen indienen tegen de commissarissen door naar de Ondernemingskamer te stappen. (...) Dat 'structuurregime' geldt thans voor ongeveer 400 grote ondernemingen met een eigen vermogen van meer dan 13 miljoen euro (27 miljoen gulden) en met 100 of meer werknemers in Nederland. In het theo